«Φωτιά» στη γαλλική προεκλογική σκηνή έβαλε η πρόταση του Ζαν-Λικ Μελανσόν για διαγραφή μέρους του τεράστιου δημόσιου χρέους της Γαλλίας από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα.
Ο επικεφαλής της «Ανυπότακτης Γαλλίας» υποστηρίζει ότι η ΕΚΤ θα μπορούσε να «παγώσει» μέρος των κρατικών χρεών των χωρών της Ευρωζώνης, ξεκινώντας από τα ποσά που δημιουργήθηκαν κατά την περίοδο της πανδημίας. Η τοποθέτηση προκάλεσε έντονες αντιδράσεις από πολιτικούς και οικονομολόγους, οι οποίοι προειδοποιούν για σοβαρές επιπτώσεις στη δημοσιονομική σταθερότητα της Γαλλίας και της Ευρωζώνης, σύμφωνα με άρθρο στο Politico.
Ο πρωθυπουργός της Γαλλίας, Σεμπαστιέν Λεκορνί, απέρριψε την πρόταση χαρακτηρίζοντάς την «απάτη», ενώ ο επικεφαλής του ακροδεξιού Εθνικού Συναγερμού, Ζορντάν Μπαρντελά, έκανε λόγο για «ανοησία». Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ο υπουργός Οικονομίας Ρολάν Λεσκίρ, ο οποίος προειδοποίησε ότι μια τέτοια κίνηση θα μπορούσε ουσιαστικά να οδηγήσει σε «έξοδο από το ευρώ».
«Βαρίδι» το γαλλικό χρέος
Η συζήτηση αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς το γαλλικό δημόσιο χρέος έχει ξεπεράσει τα 3,5 τρισ. ευρώ, αντιστοιχώντας περίπου στο 117,5% του ΑΕΠ. Η προσπάθεια του Παρισιού να περιορίσει το δημοσιονομικό έλλειμμα γίνεται έτσι ακόμη πιο δύσκολη, την ώρα που το κόστος δανεισμού παραμένει υψηλό.
Ο Μελανσόν επιχειρεί να μετατρέψει το ζήτημα του χρέους σε κεντρικό θέμα της προεκλογικής αντιπαράθεσης, ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2027. Σε πρόσφατη ομιλία του επιτέθηκε στην κυβέρνηση, υποστηρίζοντας ότι η οικονομική κατάσταση της χώρας οδηγείται σε αδιέξοδο.
«Η γαλλική οικονομία βρισκόταν στα πρόθυρα της ύφεσης· τώρα πρόκειται να βυθιστεί σε αυτήν», ανέφερε.
Παράλληλα, επανέφερε την πρότασή του για παρέμβαση της ΕΚΤ, λέγοντας: «Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα μπορεί και πρέπει να παγώσει το χρέος των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων, ξεκινώντας από το χρέος που δημιουργήθηκε κατά τη διάρκεια της πανδημίας Covid-19».
Το Ευρωσύστημα, δηλαδή η ΕΚΤ και οι εθνικές κεντρικές τράπεζες της Ευρωζώνης, κατέχει περίπου το ένα έκτο του γαλλικού χρέους, ύψους περίπου 600 δισ. ευρώ.
Διαβάστε: Ραφαέλ Γκλικσμάν / Ποιός είναι ο υποψήφιος για την προεδρία στη Γαλλία – Κομμάτι της παρισινής ελίτ, με παππού σοβιετικό κατάσκοπο
Οι επιφυλάξεις και οι προτάσεις
Οι επικριτές του Μελανσόν επισημαίνουν ότι η πρόταση δεν αφορά μόνο ένα οικονομικό μέτρο, αλλά αγγίζει και τα θεμέλια της λειτουργίας της Ευρωζώνης. Οι ευρωπαϊκές συνθήκες θέτουν περιορισμούς στη δυνατότητα της ΕΚΤ να χρηματοδοτεί ή να διασώζει κυβερνήσεις κρατών-μελών.
Η ευρωβουλευτής Ορόρ Λαλούκ, σύμμαχος του κεντροαριστερού Ραφαέλ Γκλουξμάν, υποστήριξε ότι η συζήτηση για το χρέος είναι αναγκαία, αλλά χρειάζεται «μια πιο λεπτομερή προσέγγιση».
Παρόμοιες επιφυλάξεις διατυπώνουν και οικονομολόγοι. Ο πρώην επικεφαλής οικονομολόγος του ΔΝΤ Ολιβιέ Μπλανσάρ χαρακτήρισε την πρόταση επικίνδυνη, γράφοντας ότι «το να προτείνεις ψευδείς λύσεις και να δημιουργείς ψεύτικες ελπίδες είναι ανεύθυνο».
Ο οικονομολόγος της ING Κάρστεν Μπρέσκι υποστήριξε από την πλευρά του ότι η Γαλλία ζητά ουσιαστικά από την ΕΚΤ να αναλάβει το κόστος των δημοσιονομικών επιλογών της, χωρίς να προχωρήσει στις απαιτούμενες μεταρρυθμίσεις.
Ο Μελανσόν ενισχύει τη θέση του στην Αριστερά
Παρά τις αντιδράσεις, η παρέμβαση επιτρέπει στον Μελανσόν να εμφανιστεί ως ένας από τους πρώτους διεκδικητές που επιχειρούν να δώσουν σαφές πολιτικό στίγμα στην προεκλογική κούρσα.
Σύμφωνα με πρόσφατη δημοσκόπηση της Toluna Harris Interactive, συγκεντρώνει 17%, ποσοστό που τον φέρνει στη δεύτερη θέση μαζί με τον κεντρώο πρώην πρωθυπουργό Εντουάρ Φιλίπ. Πρώτη παραμένει η Μαρίν Λεπέν.
Έτσι, ένα πιθανό σενάριο για τον δεύτερο γύρο θα μπορούσε να φέρει αντιμέτωπους τον Μελανσόν και τη Λεπέν, σε μια αναμέτρηση που θα έθετε στο επίκεντρο δύο σαφώς διαφορετικές προσεγγίσεις για την οικονομική πολιτική και το μέλλον της Γαλλίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Για τους συμμάχους του Μελανσόν, πάντως, η ουσία της πρότασης βρίσκεται περισσότερο στην αλλαγή της συζήτησης παρά στην άμεση εφαρμογή της. «Είμαστε πολύ χαρούμενοι που υπάρχει διαμάχη γύρω από το χρέος», δήλωσε ο βουλευτής της «Ανυπότακτης Γαλλίας» Αντουάν Λεομάν.
«Το χρέος είναι η δικαιολογία που χρησιμοποιείται για να περιοριστούν τα κοινωνικά δικαιώματα», πρόσθεσε.