Strategic Culture: Ποια είναι η πολιτική των ΗΠΑ στην Ανατολική Μεσόγειο

395
στρατηγική
Αρκετές «διαφορές» μεταξύ του τρόπου που λειτουργεί η Αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα και της πολιτικής Trump «βλέπει» σε ανάλυσή του το think tank Strategic Culture Foundation

 

Σε μία πρόσφατη ομιλία του ο Αμερικανός πρέσβης στην Ελλάδα Geoffrey Pyatt προκάλεσε αρκετές ανησυχίες τόσο τους Έλληνες αξιωματούχους όσο και στα ΜΜΕ αναφορικά με την πολιτική των ΗΠΑ στην ευρύτερη περιοχή, όπως αναφέρει σε άρθρο του το Strategic Culture Foundation («Is The US Ambassador To Greece Faithfully Conveying Trump Administration Policy?»).

Μιλώντας στην 7η Ετήσια Σύνοδο της Ελληνικής Ακαδημίας Αεροπορίας στις 15 Μαΐου ο Pyatt υποστήριξε ότι στηρίζει απόλυτα τη μακροχρόνια συμμαχία Ελλάδας και ΗΠΑ, αλλά φάνηκε να αφήνει να εννοηθεί ότι το αμερικανικό ΥΠΕΞ θα ασκήσει τις ίδιες πιέσεις σε Αθήνα, Κύπρο και Άγκυρα αναφορικά με την ανάγκη να διακοπούν οι μεταξύ τους συγκρούσεις στο Αιγαίο.

Ο πρώτος υπαινιγμός του Pyatt –ο οποίος διορίστηκε επί προεδρίας Obama– ήταν αναφορικά με κάτι όχι και τόσο δημοφιλές μεταξύ των Ελλήνων: «ένας από τους λόγους που μου αρέσει να μιλώ σε στρατιωτικούς είναι ότι είναι απόλυτα ξεκάθαροι.
Λειτουργείται με όρους άσπρου – μαύρου, με όρους ή σε θα σε πυροβολήσω ή όχι, ενώ εμείς οι διπλωμάτες λειτουργούμε με όρους του γκρι».

Οι «όροι του γκρι» έγιναν απόλυτα κατανοητοί όταν ο Pyatt άρχισε να απαντά σε ερωτήσεις μετά την ομιλία του.

Όταν ερωτήθηκε από ένα μέλος του ακροατηρίου αναφορικά με τη δραστηριότητα της Τουρκίας και την πιθανότητα γεωτρήσεων στο Αιγαίο, απάντησε: «”… Οι Ηνωμένες Πολιτείες έδωσαν μεγάλη προσοχή στην αναδυόμενη τριμερή σχέση μεταξύ Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ, γεγονός που αντανακλά την αναγνώρισή μας ότι η Ανατολική Μεσόγειος έχει επανέλθει ως ζώνη μεγάλου ανταγωνισμού εξουσίας και ότι η σχέση μας με τους τρεις δημοκρατικούς εταίρους μας είναι ιδιαίτερα σημαντική, γι ‘αυτό και ο υπουργός Εξωτερικών Pompeo ταξίδεψε στην Ιερουσαλήμ αυτή την άνοιξη για να συμμετάσχει στην τριμερή συνεδρίαση με τον πρωθυπουργό Τσίπρα και τον πρωθυπουργό Netanyahu. Αναφορικά με τις δραστηριότητες γεώτρησης, είδατε την πολύ γρήγορη και σαφή αντίδραση της κυβέρνησής μου μέσω του εκπροσώπου μας στην Ουάσιγκτον, και ειδικότερα, την έμφαση που δίνουμε στην αποφυγή κλιμάκωσης προκλητικών ενεργειών.
Υπό αυτή την προοπτική … η μακροχρόνια ελπίδα μας είναι ότι τα ενεργειακά ζητήματα στην Ανατολική Μεσόγειο θα πρέπει να γίνουν κινητήριος μοχλός συνεργασίας, με αμοιβαίο κέρδος για όλους και όχι αιτία συγκρούσεων.

Είναι πολύ σημαντικό από την άποψη αυτή ότι ο πρόεδρος Αναστασιάδης πρότεινε ρητά τη δημιουργία λογαριασμού μεσεγγύησης έτσι ώστε όλοι οι πόροι από τις κυπριακές δραστηριότητες γεώτρησης να μοιράζονται ισότιμα μεταξύ των κοινοτήτων.
Θα ήθελα να σημειώσω επίσης την πολύ ισχυρή υποστήριξη της κυβέρνησής μου για τις προσπάθειες που καταβάλλει η ελληνική κυβέρνηση για τη δημιουργία διόδων συνεννόησης με την Τουρκία.
Είναι πολύ σημαντικό ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας να ταξιδέψει στην Άγκυρα και την Κωνσταντινούπολη.

Ο Υπουργός Αποστολάκης και ο Γενικός Γραμματέας Παρασκευόπουλος στο Υπουργείο Εξωτερικών συνεχίζουν να προσφέρουν και να ενθαρρύνουν το διάλογο μεταξύ της Αθήνας και της Άγκυρας σχετικά με τα μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης.
Στο τέλος της ημέρας, η Τουρκία είναι σύμμαχος του ΝΑΤΟ.

Θα επιδιώκουμε όλοι να διασφαλίσουμε ότι η σύμμαχος του ΝΑΤΟ θα παραμείνει αγκυροβολημένη στη Δύση, αγκυροβολημένη στα ευρωατλαντικά θεσμικά όργανα, και μάλιστα θα υποστήριζα ότι μεταξύ των 29 κρατών-μελών του ΝΑΤΟ, οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν κάποιον άλλον πιο σημαντικό σύμμαχο, προκειμένου η Τουρκία να παραμείνει στον δρόμο της Δύσης, από την Ελλάδα.

Έχουμε μιλήσει σαφώς σχετικά με την κλιμακωτή φύση αυτών των δραστηριοτήτων γεώτρησης, αλλά εστιάζουμε επίσης όχι μόνο στη δήλωση της πολιτικής μας αλλά και στην προσπάθεια να αναδιαμορφώσουμε και να αναπροσανατολίσουμε αυτά τα ζητήματα με τρόπο που είναι προς όφελος όλων».

Η απάντηση του Pyatt, που τόνισε τον διάλογο με την Τουρκία, ερμηνεύτηκε από Έλληνες πολιτικούς και τον Τύπο ως πίεση του αμερικανικού υπουργείου Εξωτερικών για την Ελλάδα και την Κύπρο να παραχωρήσουν στην Τουρκία τα κυριαρχικά τους δικαιώματα και τους φυσικούς τους πόρους.

Η φράση «win-win» – και η φράση: «Τελικά, η Τουρκία είναι σύμμαχος του ΝΑΤΟ» – προκάλεσε τους φόβους της Ελλάδας ότι ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ σκοπεύει να χρησιμοποιήσει την Ελλάδα ως «δόλωμα» για να φέρει την Τουρκία πίσω στην τροχιά του ΝΑΤΟ.

Αυτοί οι φόβοι έχουν προκαλέσει ένα αίσθημα όχι τόσο φιλικό προς τον Τραμπ τόσο μεταξύ των πολιτών της Ελλάδας όσο και μεταξύ των Ελλήνων που ζουν στο εξωτερικό.

Αυτόν τον θυμό πυροδότησε και ο πρώην Έλληνας πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης. Σε άρθρο του στις 9 Ιουνίου στην εφημερίδα Καθημερινή, ο Σημίτης έγραψε: «Είναι ενδεικτικό ότι ο Αμερικανός πρεσβευτής στην Ελλάδα, ο οποίος ρωτήθηκε για τις προκλήσεις της Τουρκίας στην Κυπριακή Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη», σημείωσε την ανάγκη σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο και μίλησε για συμφωνίες εξίσου επωφελείς για τα εμπλεκόμενα μέρη»- μια απάντηση που υποδηλώνει πρωτοβουλίες που μπορεί να μην είναι κερδοφόρες για τη χώρα μας [Ελλάδα] …

[Ωστόσο] … ο κίνδυνος συμβάντων με αρνητικές συνέπειες θα είναι αληθής αν δεν προσπαθούμε να βρούμε λύσεις που δεν είναι πάντοτε ευχάριστες, αλλά εγγυώνται την ειρήνη στην περιοχή.

Σε μια τέτοια προσπάθεια, η Ελλάδα θα έχει – πιστεύω – την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των Ηνωμένων Πολιτειών».

 

Μετά τις αρνητικές αντιδράσεις που προκάλεσε το άρθρο του Σημίτη, ο ακόλουθος Τύπου της αμερικανικής πρεσβείας Eshel William Murad, ισχυρίστηκε σε “επιστολή προς τον συντάκτη” ότι ο Σημίτης είχε ερμηνεύσει εσφαλμένα τις δηλώσεις του Pyatt.

Στην επιστολή ανέφερε ότι: «Διαβάσαμε το άρθρο … από τον Κώστα Σημίτη … με ιδιαίτερο σεβασμό και προσοχή, δεδομένου ότι οι πρώην πρωθυπουργοί γνώριζαν βαθύτατα το θέμα και τις πρόσφατες ισχυρές δηλώσεις στήριξης από την κυβέρνηση των ΗΠΑ.
Σημειώνω εδώ ότι [το άρθρο] δεν περιγράφει με ακρίβεια την απάντηση του Πρέσβη κ. Geoffrey Pyatt στην ερώτηση στη διάσκεψη αεροπορικών δυνάμεων της 15ης Μαΐου στην Ακαδημία Πολεμικών Αεροποριών, και είναι το γεγονός ότι ορισμένα ΜΜΕ παρερμήνευσαν τις παρατηρήσεις του.

Αυτός ο [Pyatt] δεν μίλησε ποτέ για συμφωνίες που είναι εξίσου ωφέλιμες, αλλά είπε:« Σχετικά με το ζήτημα της Κυπριακής ΑΟΖ και των τούρκικων  δραστηριοτήτων γεώτρησης, είδατε την πολύ γρήγορη και σαφή αντίδραση της κυβέρνησής μου μέσω του εκπροσώπου μας στην Ουάσιγκτον, και ειδικότερα την έμφαση που δίνουμε στην αποφυγή προκλητικών και κλιμακωτών ενεργειών – από αυτήν την άποψη, θα ήθελα επίσης να σημειώσω ότι η μακροχρόνια ελπίδα μας – και αυτό ενσωματώνεται και πάλι στην υποστήριξη της τριμερούς Ελλάδας-Ισραήλ-Κύπρου – είναι ότι τα ενεργειακά ζητήματα στην Ανατολική Μεσόγειο θα πρέπει να αποτελέσουν κινητήρια δύναμη συνεργασίας, κερδοφόρα για όλους και όχι κινητήρια δύναμη των συγκρούσεων.

Είναι πολύ σημαντικό από την άποψη αυτή ότι ο [Κύπριος] πρόεδρος [Νίκος] Αναστασιάδης πρότεινε ρητά τη δημιουργία ενός δεσμευμένου λογαριασμού ώστε οι πόροι που προέρχονται από κυπριακές δραστηριότητες γεώτρησης να κατανέμονται εξίσου μεταξύ των κοινοτήτων.

… Στην πραγματικότητα, υπήρξαν ΜΜΕ που ερμήνευσαν εσφαλμένα τις παρατηρήσεις του πρεσβευτή  και, θα ισχυριζόμασταν, τα έκαναν σκόπιμα δεδομένου της γνωστής «συμπάθειάς» τους προς τις ρωσικές θέσεις.

Δυστυχώς, αυτή η είδηση εξαπλώθηκε , παρά την άλλη πραγματική κάλυψη . Σας γράφω για να διορθώσω αυτή την καταγραφή έτσι ώστε οι αναγνώστες σας να έχουν το κείμενο αυτού που είπε ο πρεσβευτής σε αυτό το θέμα».

Παρά ταύτα όλα τα παραπάνω και κυρίως αυτό περί «φιλορωσικών τάσεων» αποτελούν λεκτικούς ακροβατισμούς του Murad.

Ο Σημίτης δεν είχε τις πληροφορίες από κάποια sites αλλά τις γνώριζε καθώς έχει διατελέσει πρωθυπουργός.
Επιπρόσθετα ο Σημίτης δεν ήταν ο μόνος που αντιλήφθηκε τις δηλώσεις Pyatt με αυτόν τον τρόπο.

Για παράδειγμα ο Τούρκος πρόεδρος Recep Tayyip Erdogan μπορεί να αντιλήφθηκε τις δηλώσεις Pyatt ως διάθεση των ΗΠΑ να ασκήσουν πιέσεις στην Ελλάδα προκειμένου να κλείσει μία «συμφωνία» που θα συμφέρει την Τουρκία.

Κάτι τέτοιο θα καταστήσει τον Erdogan ακόμη πιο επιθετικό τόσο στη Μεσόγειο όσο και στη Μέση Ανατολή.

Στην ομιλία του, ο Pyatt ανέφερε δύο φορές τον Pompeo ως προϊστάμενό του, αλλά το συναίσθημα ανάμεσα στις ελληνικές ελίτ είναι ότι το αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών – ή τουλάχιστον η πρεσβεία του στην Ελλάδα – εξακολουθεί να λειτουργεί σύμφωνα με την πολιτική και την κοσμοθεωρία του προκατόχου του Pompeo, John Kerry.

Η αίσθηση στην Ελλάδα είναι ότι η αμερικανική πρεσβεία στην Αθήνα δεν μεταφέρει τα μηνύματα του Τραμπ σε πολλούς τομείς, όπως η παράνομη μετανάστευση, η ισλαμική τρομοκρατία, το Ιράν και οι διαφωνίες εμπορικών συναλλαγών των ΗΠΑ με την Ευρωζώνη.

Μήπως τα πρόσφατα σχόλια του Pyatt σημαίνουν ότι οι ισχυρισμοί της Τουρκίας για τα ελληνικά και κυπριακά δικαιώματα γεώτρησης στην Ανατολική Μεσόγειο, μπορούν να προστεθούν στον κατάλογο;

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Παρακαλώ προσθέστε το σχόλιό σας
Παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας