Ένα εξαιρετικά επικίνδυνο σενάριο εξετάζει ο Σύρος δημοσιογράφος και αναλυτής Ιμπραήμ Χαμιντί σε άρθρο του στο περιοδικό Al Majalla, με αφορμή το ισραηλινό πλήγμα στις 18 Αυγούστου στην αεροπορική βάση Abu al-Duhur στη βόρεια Συρία. Η επιχείρηση αυτή, η οποία κατέστρεψε τους διαδρόμους της βάσης, παραλίγο να προκαλέσει μια ακούσια στρατιωτική σύγκρουση μεταξύ Τουρκίας και Ισραήλ, δύο στενών εταίρων των Ηνωμένων Πολιτειών. Το πλέον ανησυχητικό στοιχείο, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι ότι η Άγκυρα δεν είχε ενημερωθεί εκ των προτέρων για την ισραηλινή επιχείρηση.
Το παρασκήνιο ξεκίνησε αρκετές ημέρες πριν από τον βομβαρδισμό. Ισραηλινοί αξιωματούχοι ενημέρωσαν τους Αμερικανούς ότι διέθεταν πληροφορίες για επικείμενη ανάπτυξη τουρκικών στρατιωτικών μέσων στη συγκεκριμένη βάση. Η Ουάσιγκτον εξέτασε τα στοιχεία και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι δεν επιβεβαίωναν την ισραηλινή εκδοχή. Στη συνέχεια, οι ΗΠΑ επιχείρησαν να μεσολαβήσουν, διευκολύνοντας επαφές μεταξύ της Μοσάντ, της Δαμασκού και της Άγκυρας, ώστε να αποφευχθεί η κλιμάκωση.
Η αιφνιδιαστική επιδρομή και ο κίνδυνος αερομαχίας
Δύο ημέρες αργότερα, ο Σύρος υπουργός Εξωτερικών Ασάαντ αλ-Σαϊμπάνι συναντήθηκε στην Κωνσταντινούπολη με τον Αμερικανό απεσταλμένο για τη Συρία Τομ Μπάρακ, με την εκτίμηση ότι η κρίση οδευε προς εκτόνωση και ότι θα μπορούσε να ανοίξει ξανά ο δρόμος για τις συροϊσραηλινές διαπραγματεύσεις. Ωστόσο, την επόμενη ημέρα, ισραηλινά μαχητικά απογειώθηκαν χωρίς προειδοποίηση με στόχο την Abu al-Duhur. Τα τουρκικά ραντάρ εντόπισαν τα αεροσκάφη να κινούνται βόρεια, χωρίς η Άγκυρα να γνωρίζει τον προορισμό τους, εκτιμά ο Σύρος δημοσιογράφος, μια εκδοχή όμως που δεν επιβεβαιώνεται καθώς είναι δύσκολο να εντοπιστούν τα ισραηλινά F-35.
Ο Χαμιντί θέτει μια αλληλουχία κρίσιμων ερωτημάτων για την πιο επικίνδυνη στιγμή της κρίσης.
-«Τι θα συνέβαινε εάν η Τουρκία, βλέποντας άγνωστης αποστολής ισραηλινά μαχητικά να κατευθύνονται προς τα βόρεια, απογείωνε δικά της αεροσκάφη για αναχαίτιση;»
-«Τι θα γινόταν εάν οι Τούρκοι πιλότοι προειδοποιούσαν τους Ισραηλινούς και εκείνοι δεν ανταποκρίνονταν;»
-«Τι θα συνέβαινε εάν ένας Τούρκος πιλότος, έχοντας στη διάθεσή του ελάχιστα δευτερόλεπτα για να αποφασίσει, θεωρούσε τα ισραηλινά αεροσκάφη απειλή, εκτόξευε πύραυλο και κατέρριπτε ένα από αυτά;»
Τα ιστορικά προηγούμενα στη Συρία
Η Συρία έχει ήδη προσφέρει δύο επικίνδυνα προηγούμενα. Στις 24 Νοεμβρίου 2015, τουρκικό F-16 κατέρριψε ρωσικό Su-24 κοντά στα τουρκοσυριακά σύνορα, με την Άγκυρα να επικαλείται παραβίαση του εναέριου χώρου της. Το 2018, η συριακή αεράμυνα κατέρριψε κατά λάθος ρωσικό αεροσκάφος κατά τη διάρκεια ισραηλινών επιδρομών, με τη Μόσχα να θεωρεί υπεύθυνο το Ισραήλ για τις συνθήκες που προκλήθηκαν. Στην Abu al-Duhur, το τρίτο πιθανό περιστατικό αποφεύχθηκε οριακά.
Στον συριακό εναέριο χώρο διασταυρώνονται τρεις διαφορετικές στρατηγικές: το Ισραήλ επιδιώκει ελευθερία δράσης για την αποτροπή απειλών, η Τουρκία θεωρεί τη βόρεια Συρία ζωτικό χώρο εθνικής ασφάλειας και η Δαμασκός διεκδικεί την εθνική της κυριαρχία. Για την Ουάσιγκτον, μια απευθείας σύγκρουση μεταξύ δύο βασικών συμμάχων της θα δημιουργούσε ένα δυσεπίλυτο στρατηγικό δίλημμα.
Σε κάθε περίπτωση, αν και οι συνθήκες του ισραηλινού πλήγματος φαίνεται να μην περιγράφονται με ακρίβεια από τον Σύρο δημοσιογράφο, η γενικότερη προβληματική που αναδεικνύει, δείχνει το πόσο κοντά μπορεί να βρεθεί το Ισραήλ και η Τουρκία, σε μια απευθείας σύγκρουση σε συριακό έδαφος.
Το προφίλ του αναλυτή και του μέσου
Ο Ιμπραήμ Χαμιντί είναι Σύρος δημοσιογράφος και αναλυτής με πολυετή ενασχόληση με το συριακό ζήτημα και τις περιφερειακές ισορροπίες της Μέσης Ανατολής. Στην αρθρογραφία του στο Al Majalla επικεντρώνεται ιδιαίτερα στο διπλωματικό και στρατιωτικό παρασκήνιο γύρω από τη Συρία, τις σχέσεις της Δαμασκού με τις περιφερειακές δυνάμεις και την αμερικανική πολιτική στην περιοχή.
Το Al Majalla είναι αραβικό περιοδικό πολιτικής, διεθνών σχέσεων και γεωπολιτικής, με έδρα το Λονδίνο και ιστορία που ξεκινά από το 1980. Εκδίδεται από τον Saudi Research and Media Group (SRMG), έναν από τους σημαντικότερους ομίλους ενημέρωσης της Μέσης Ανατολής, στον οποίο ανήκει και η Asharq Al-Awsat. Διαθέτει αραβική και αγγλόφωνη έκδοση και δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στις εξελίξεις στη Συρία, το Ισραήλ, το Ιράν, την Τουρκία και συνολικά στις γεωπολιτικές ισορροπίες της περιοχής.
