Σε έναν λαβύρινθο αντιφάσεων έχει μετατραπεί η αμερικανο-ισραηλινή σύγκρουση με το Ιράν καθώς ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, παραμένοντας πιστός στην πολιτική του διαρκούς αιφνιδιασμού και της μετατροπής της διπλωματίας σε ένα παζάρι ισχύος, φέρεται να παίζει ένα ριψοκίνδυνο παιχνίδι που ακροβατεί ανάμεσα στην απόλυτη κυριαρχία και την απώλεια ελέγχου.
Η στάση αυτή του πλανητάρχη, χαρακτηρίζεται από ένα ανεξέλεγκτο επικοινωνιακό μοτίβο, όπου οι αντικρουόμενες θέσεις αποτελούν τον κανόνα και όχι την εξαίρεση, με την παρούσα κλιμάκωση να αποτελεί την ύστατη αντίσταση στο ίδιο το προεκλογικό του αφήγημα που υποσχόταν οριστικό τέλος στις πολεμικές εμπλοκές. Ο Αμερικανός πρόεδρος συνεχίζει απτόητος να εναλλάσσει καθημερινά τις θριαμβολογίες για μια ολοκληρωμένη νίκη με επιθετικά τελεσίγραφα ολοκληρωτικού αφανισμού, αφήνοντας τη διεθνή διπλωματία σε κατάσταση αβεβαιότητας για την πραγματική εξέλιξη και τους τελικούς στόχους των επιχειρήσεων.
Ήδη από την 1η Μαρτίου ο ένοικος του Λευκού Οίκου είχε καλλιεργήσει την προσδοκία μιας γρήγορης επικράτησης δηλώνοντας πως «θα χρειαστούν τέσσερις εβδομάδων ή λιγότερο», μια υπόσχεση που φαίνεται πως έδωσε τη θέση της σε μια παρατεταμένη κρίση με ασαφή κατάληξη. Σύμφωνα με το αμερικανικό δίκτυο ABC News ο Τραμπ επιχείρησε να καθησυχάσει τις αγορές την ώρα που οι τιμές του πετρελαίου εκτοξεύονταν, ενώ στις 2 Μαρτίου υποστήριζε πως διαθέτει ένα «σχεδόν απεριόριστο απόθεμα» πυρομαχικών για πολέμους που μπορούν να διεξάγονται για πάντα. Η σύγχυση κορυφώθηκε στις 3 Μαρτίου όταν ο πρόεδρος διέψευσε τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο για τα αίτια της σύγκρουσης, ισχυριζόμενος πως «ίσως εγώ να ανάγκασα το Ισραήλ να δράσει», ενώ στις 9 Μαρτίου δήλωνε στο CBS πως «ο πόλεμος είναι πολύ ολοκληρωμένος, σχεδόν, δεν τους έχει απομείνει τίποτα».
Παράλληλα, την ίδια στιγμή που ο υπουργός Πολέμου Πιτ Χέγκσεθ δήλωνε στο CBS πως «αυτό είναι μόνο η αρχή», ο ένοικος του Λευκού Οίκου ισχυριζόταν πως «νομίζω ότι ο πόλεμος είναι πολύ ολοκληρωμένος, σχεδόν, δεν τους έχει απομείνει τίποτα», δημιουργώντας ένα χάσμα μεταξύ της στρατιωτικής πραγματικότητας και της πολιτικής επικοινωνίας.
Το αμερικανικό μέσο ενημέρωσης MeidasTouch πραγματοποίησε μία εκτεταμένη αποτύπωση των αντιφάσεων στις δηλώσεις του προέδρου, με τις πιο κραυγαλέες να είναι οι εξής:
13 Μαρτίου: «νικήσαμε τον πόλεμο»
14 Μαρτίου: «βοηθήστε μας»
16 Μαρτίου: «στην πραγματικότητα, δεν χρειαζόμαστε καμία απολύτως βοήθεια»
22 Μαρτίου: «το Ιράν είναι νεκρό»
25 Μαρτίου: «μας έδωσαν ένα δώρο και το δώρο έφτασε σήμερα»
Οι συνεχείς μεταβολές στη ρητορική του πλανητάρχη ενδέχεται να συνδέονται με μια ευρύτερη στρατηγική που περιλαμβάνει την πίεση προς τους συμμάχους αλλά και την ωμή διεκδίκηση οικονομικών ανταλλαγμάτων, καθώς η εφημερίδα Financial Times αναφέρει πως ο Τραμπ αντιμετωπίζει πλέον τα ιρανικά πετρέλαια ως πολεμική αποζημίωση.
Η τακτική αυτή αναπτύσσεται παράλληλα με τις έντονες εσωτερικές αμφισβητήσεις που μεταφέρει η βρετανική εφημερίδα The Guardian, η οποία επισημαίνει πως η αμερικανική κοινή γνώμη αντιδρά στην παραμονή των στρατευμάτων στην περιοχή μετά την επιβεβαίωση θανάτων Αμερικανών στρατιωτών που ακυρώνουν την προσδοκία μιας αναίμακτης επιχείρησης.
Το ανθρωπιστικό κόστος της σύγκρουσης παραμένει ένα σημείο έντονης αντιπαράθεσης, καθώς ενώ δημοσιεύματα των Reuters και New York Times ισχυρίζονται πως οι αμερικανικές δυνάμεις ευθύνονται για τον πολύνεκρο βομβαρδισμό σχολείου θηλέων στο Ιράν, ο Αμερικανός πρόεδρος απέρριψε τις κατηγορίες στις 7 Μαρτίου λέγοντας πως «όχι, κατά τη γνώμη μου και με βάση αυτά που έχω δει, αυτό έγινε από το Ιράν» ενώ στις 11 Μαρτίου αρνήθηκε να αναγνωρίσει τα ευρήματα της στρατιωτικής έρευνας. Σύμφωνα με τον οργανισμό ελέγχου γεγονότων PolitiFact, οι απώλειες αμάχων φέρεται να έχουν αγγίξει τις 1.443, γεγονός που αυξάνει την πίεση για την παρουσίαση ενός σχεδίου αποχώρησης που η αμερικανική ηγεσία δείχνει να μεταθέτει για το μέλλον.
Οι στόχοι του πολέμου παραμένουν ρευστοί καθώς όπως σημειώνει το ισραηλινό μέσο ενημέρωσης Times of Israel η ρητορική έχει μετατοπιστεί από την ανατροπή του καθεστώτος στην αποδυνάμωση των υποδομών. Ο αναλυτής πολιτικής στο US Studies Centre, Ντέιβιντ Σμιθ, υποστήριξε πως οι δηλώσεις του προέδρου είναι κυρίως πολιτικά υποκινούμενες και δεν αποτελούν ακριβή περιγραφή της κατάστασης, ενώ την ίδια στιγμή η Τεχεράνη μέσω του διεθνούς δικτύου Al Jazeera διέψευσε τους ισχυρισμούς της New York Post περί άμεσων συνομιλιών αναφέροντας πως «δεν υπήρξαν άμεσες συνομιλίες».
Η ρητορική των τελεσιγράφων έφτασε στο απόγειό της στις 5 Απριλίου με τον Αμερικανό πρόεδρο να προειδοποιεί πως «θα ζήσουν στην κόλαση» ενώ στις 7 Απριλίου επανήλθε με την απειλή πως «ένας ολόκληρος πολιτισμός θα πεθάνει απόψε, για να μην επιστρέψει ποτέ ξανά». Αυτή η δήλωση περί οριστικού αφανισμού σφραγίζει μια περίοδο πρωτοφανούς αβεβαιότητας και αφήνει το μέλλον της Μέσης Ανατολής να αιωρείται ανάμεσα στις υποσχέσεις για μια νέα χρυσή εποχή και τον φόβο μιας ολοκληρωτικής καταστροφής.
Οι αντιφάσεις στις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ
ΠΗΓΗ Documento
