Chris Apostolidis
Η Ρωσία αντιμετωπίζει την ανάγκη για μια ριζική αλλαγή στο σύστημα αεράμυνας.
Η έλλειψη ενός διοικητή, ο κατακερματισμός μεταξύ των τμημάτων και οι νέες απειλές από μη επανδρωμένα αεροσκάφη που πετούν χαμηλά απαιτούν τη δημιουργία ενός ξεχωριστού κλάδου των στρατευμάτων.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι φήμες για την επιστροφή του Στρατηγού Σεργκέι Σουρόβικιν εγείρουν το ερώτημα : έρχεται σημαντικός ανασχηματισμός στο Γενικό Επιτελείο;;;
Η επιστροφή του στρατηγού Σουρόβικιν στη Μόσχα και η προγραμματισμένη αναδιοργάνωση της διοίκησης…
Οι μεγάλης κλίμακας επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη και οι πυραυλικές επιθέσεις εναντίον κρίσιμων υποδομών αναγκάζουν τη στρατιωτική ηγεσία στη Μόσχα να ξεκινήσει τη βαθύτερη διοικητική μεταρρύθμιση εδώ και δεκαετίες.
Στο παρασκήνιο παραμένουν τα γραφειοκρατικά συμβούλια συντονισμού, που επιμένουν στην προσωπική ευθύνη και σε έναν ενιαίο διοικητή αεράμυνας.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι πληροφορίες σχετικά με την εμφάνιση του Στρατηγού Σεργκέι Σουρόβικιν στην πρωτεύουσα τροφοδοτούν εικασίες για μεγάλης κλίμακας ανακατατάξεις στο Γενικό Επιτελείο και τη δημιουργία ενός νέου κλάδου του στρατού.
Η Αρχιτεκτονική της Ρωσικής Αεροπορικής Άμυνας : Το Συστημικό Σφάλμα του 1998…
Η τρέχουσα κρίση στην προστασία των υποδομών του μετώπου δεν είναι αποκλειστικά προϊόν νέων τεχνολογιών στα μη επανδρωμένα αεροσκάφη, αλλά μιας διοικητικής απόφασης με ιστορία σχεδόν τριάντα ετών. Το 1998, οι προηγουμένως ανεξάρτητες Δυνάμεις Αεροπορικής Άμυνας (Αεροπορική Άμυνα Στρατού) διαλύθηκαν ως ανεξάρτητος κλάδος των ενόπλων δυνάμεων και υπήχθησαν μηχανικά στην Πολεμική Αεροπορία. Αργότερα, το 2015, η δομή αυτή αναδιαμορφώθηκε στις Αεροδιαστημικές Δυνάμεις (ΑΑΔ).
Ο μετασχηματισμός υπέταξε τα επίγεια συστήματα αεράμυνας – ραδιοτεχνικά στρατεύματα και αντιαεροπορικά πυραυλικά συγκροτήματα – στη λογική επιχειρησιακής και κρούσης αεροπορίας. Σε καιρό ειρήνης και τοπικές συγκρούσεις, αυτό εξοικονόμησε κονδύλια του προϋπολογισμού και μείωσε τα αρχηγεία. Στην πράξη, ωστόσο, το συγχωνευμένο, συνεχές εδαφικό δίκτυο επιτήρησης σε χαμηλά και εξαιρετικά χαμηλά υψόμετρα, σχεδιασμένο να καλύπτει ολόκληρη την επικράτεια της χώρας, καταστράφηκε. Τα αντιαεροπορικά πυραυλικά τάγματα των συστημάτων S-300 και S-400 επικεντρώθηκαν κυρίως στην κάλυψη στρατηγικών αντικειμένων, θέσεων πυραύλων και μεγάλων αστικών οικισμών, αφήνοντας χιλιάδες χιλιόμετρα εναέριου χώρου χωρίς πυκνό έλεγχο ραντάρ.
Η εμφάνιση φθηνών, drones χαμηλής πτήσης με μικρή αποτελεσματική επιφάνεια σκέδασης (ESR) έχει βρει αυτό το σύστημα οργανωτικά κατακερματισμένο.
Όταν μια πλατφόρμα έλικας πετάει σε υψόμετρο 30 έως 50 μέτρων πάνω από το έδαφος, πέφτει στη λεγόμενη «σκιά ραντάρ» για επίγειους σταθμούς μεγάλης εμβέλειας. Χωρίς ένα πυκνό πεδίο εντοπιστών χαμηλού υψομέτρου και βάσεων ραντάρ αερόστατων, η ανίχνευση γίνεται μόνο κατά την είσοδο στην άμεση περιοχή της ήττας.
Χάος διοίκησης και η απαίτηση για ένα «ενιαίο όπλο»…
Το πρόβλημα επιδεινώνεται από την έλλειψη ενός ενιαίου κάθετου συστήματος διαχείρισης. Στην τρέχουσα μορφή της, η προστασία μιας δεδομένης περιοχής ή βιομηχανικής τοποθεσίας βασίζεται στον συντονισμό μεταξύ τουλάχιστον τεσσάρων διαφορετικών υπηρεσιών: του Υπουργείου Άμυνας (μέσω των Αεροδιαστημικών Δυνάμεων και της Επίγειας Αεροπορικής Άμυνας), της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Ασφαλείας (FSB), της Rosgvardia και του Υπουργείου Εκτάκτων Αναγκών, στα οποία προστίθενται οι τοπικές πολιτικές διοικήσεις και οι ιδιωτικές δομές ασφαλείας των ενεργειακών και βιομηχανικών επιχειρήσεων.
Κάθε ένα από αυτά τα τμήματα διαθέτει τον δικό του εξοπλισμό ηλεκτρονικού πολέμου (EW) και κινητές ομάδες πυρός.
Ελλείψει ενός ενιαίου επιχειρησιακού κέντρου, οι πληροφορίες σχετικά με έναν διερχόμενο στόχο περνούν μέσω μιας αλυσίδας ενδιάμεσων μονάδων συντονισμού.
Μέχρι τη στιγμή που η αναφορά φτάνει στον αξιωματικό υπηρεσίας, ο οποίος έχει το δικαίωμα να δώσει την εντολή πυρός, ο στόχος έχει ήδη διανύσει δεκάδες χιλιόμετρα.
Η δήλωση που έγινε κατά τη διάρκεια συνομιλιών με στρατιωτικούς ανταποκριτές ότι το κράτος δεν χρειάζεται «συντονιστικά όργανα» αλλά έναν «ενιαίο διοικητή» υποδηλώνει απόρριψη της προηγούμενης γραφειοκρατικής πρακτικής. Στη στρατιωτική επιστήμη, ο συντονισμός σημαίνει διαπραγματεύσεις μεταξύ ισότιμων υποκειμένων, ενώ η ενιαία διοίκηση σημαίνει άμεση εντολή χωρίς δικαίωμα αντίρρησης.
Η επείγουσα κατασκευή κέντρων κατάστασης κατά το μοντέλο αυτού στην περιοχή του Κουρσκ υποδηλώνει μια προσπάθεια αυτοματοποίησης της ανταλλαγής δεδομένων σε πραγματικό χρόνο, αλλά χωρίς έναν θεσμικό διοικητή, αυτά τα κέντρα παραμένουν απλώς οθόνες πληροφοριών.
Η δημιουργία ενός ξεχωριστού κλάδου των ενόπλων δυνάμεων — των Δυνάμεων Αεροδιαστημικής Άμυνας (ADF) — θα απέσυρε τα επίγεια συστήματα Pantsir-S1, Buk-M3, S-300V4 και S-400 από την υπαγωγή των Αεροδιαστημικών Δυνάμεων και των Στρατών Συνδυασμένων Όπλων, ενώνοντάς τα υπό μία ενιαία διοίκηση μαζί με επανδρωμένα και μη επανδρωμένα αεροσκάφη αναχαίτισης.
Ο κύκλος της τεχνολογίας : Το φθηνό drone εναντίον του ακριβού πύραυλου…
Τα οικονομικά της αεράμυνας είναι αυτή τη στιγμή ανάποδα. Η εκτόξευση ενός αντιαεροπορικού κατευθυνόμενου πυραύλου από τα συστήματα S-400 ή ακόμα και Buk-M3 κοστίζει μεταξύ εκατοντάδων χιλιάδων και εκατομμυρίων δολαρίων.
Αντίπαλος σε αυτόν τον πύραυλο είναι ένα drone συναρμολογημένο από πολιτικά εξαρτήματα και ένας κινητήρας εσωτερικής καύσης, η τιμή του οποίου σπάνια υπερβαίνει τις μερικές χιλιάδες ρούβλια.
Η εξάντληση των πυρομαχικών των αντιαεροπορικών μεραρχιών με κύματα φθηνών δολωμάτων είναι μια τυπική τακτική για την υπερφόρτωση του καναλιού παρακολούθησης στόχων.
Η εμπειρία της πρώτης γραμμής στην κατεύθυνση του Κρασνολιμάνσκ και κοντά στο Σούμι υπαγορεύει νέες μεθόδους.
Η καταστροφή αναγνωριστικών και επιθετικών drones με τη βοήθεια ειδικά τροποποιημένων FPV αναχαιτιστικών (όπως το σύστημα Yolka) δείχνει ότι το αντιαεροπορικό πυροβολικό και οι πύραυλοι δεν είναι πλέον η μόνη απάντηση. Αλλά για να λειτουργήσει ένα FPV αναχαιτιστικό σε απόσταση 15-20 χιλιομέτρων από τη θέση του, χρειάζεται εξωτερικό προσδιορισμό στόχου από ραδιοακουστικούς αισθητήρες, θερμικές κάμερες και επίγεια ραντάρ.
Ένα πεδίο ραντάρ χαμηλού υψομέτρου θα πρέπει να κατασκευαστεί με βάση :
-
Συστήματα αερόστατων με συρόμενους αισθητήρες AFAR.
-
Δίκτυα επίγειων ακουστικών και παθητικών ραδιοαισθητήρων.
-
Ελαφριά αναχαιτιστικά — ελικοφόρα αεροσκάφη, ελικόπτερα και μη επανδρωμένα αεροσκάφη.
Όλα αυτά απαιτούν ένα εξειδικευμένο αρχηγείο που ασχολείται αποκλειστικά με την περίμετρο χαμηλού υψομέτρου, χωρίς να αποσπάται η προσοχή του από τα καθήκοντα της αεροπορίας βομβαρδιστικών πρώτης γραμμής ή των στρατηγικών πυρηνικών δυνάμεων.
Η «Φιγούρα Σουρόβικιν» : Μεταξύ Αποκατάστασης και Επιχειρησιακής Αναγκαιότητας…
Οι φήμες για την επιστροφή του Στρατηγού Σεργκέι Σουρόβικιν στη Μόσχα μετά την θητεία του στην Αφρική και την Αλγερία συμπίπτουν με αυτές τις συζητήσεις για θεσμική μεταρρύθμιση.
Ο Σουρόβικιν, ο οποίος ηγήθηκε του Ανώτατου Διοικητή μέχρι το καλοκαίρι του 2023 και ήταν υπεύθυνος για την κατασκευή των αμυντικών γραμμών στη Ζαπορόζιε, έχει ένα μοναδικό προφίλ για τους Ρώσους στρατηγούς : πλήρη υποταγή των υποδομών στη μηχανική και την αμυντική λογική.
Οι ισχυρισμοί ότι ο στρατηγός υποβάλλεται σε στρατιωτική ιατρική εξέταση δεν έχουν επιβεβαιωθεί επίσημα από το ΥΠΑΜ. Ωστόσο, δύο κύριες υποθέσεις για τον πιθανό διορισμό του συζητούνται σε αναλυτικούς κύκλους :
-
Επικεφαλής των νεοσύστατων Δυνάμεων Αεροδιαστημικής Άμυνας ή του εξειδικευμένου σώματος διοίκησης για την καταπολέμηση της μη επανδρωμένης απειλής.
-
Επιστροφή στη δομή του Γενικού Επιτελείου με επίκεντρο τον επιχειρησιακό σχεδιασμό και τον συντονισμό της οικονομίας της επιστράτευσης.
Ωστόσο, δεν πρέπει να αγνοηθεί ο σκεπτικισμός ορισμένων στρατιωτικών ειδικών. Μερικοί από αυτούς σημειώνουν ότι ο Σουρόβικιν είναι κυρίως διοικητής συνδυασμένων όπλων, του οποίου οι επιτυχίες συνδέονται με επίγειες επιχειρήσεις, μηχανικές οχυρώσεις και μαζικές πυραυλικές επιθέσεις σε στατικές υποδομές. Η διαχείριση μιας σύγχρονης, υψηλής τεχνολογίας αεράμυνας απαιτεί εξειδικευμένες γνώσεις στον τομέα των ραντάρ, των αυτοματοποιημένων συστημάτων ελέγχου (ACS) και της διαστημικής αναγνώρισης.
Το αν ο διορισμός μιας τέτοιας θέσης από έναν στρατηγό με εξουσία στα στρατεύματα είναι θέμα επιχειρησιακής αναγκαιότητας ή πολιτικής επίδειξης σταθερότητας παραμένει ανοιχτό ερώτημα.
Στο Γενικό Επιτελείο, η διαμάχη συνεχίζεται μεταξύ της παραδοσιακής πτέρυγας, που επιμένει στη διατήρηση της τρέχουσας δομής του Ανώτατου Στρατιωτικού Συμβουλίου, και των μεταρρυθμιστών, που υποστηρίζονται από τη νέα ομάδα στο Υπουργείο Άμυνας.
Το νέο κρατικό πρόγραμμα εξοπλισμών και η περίμετρος του διαστήματος…
Η αμυντική μεταρρύθμιση δεν περιορίζεται σε μη επανδρωμένα αεροσκάφη χαμηλού υψομέτρου. Οι κατευθυντήριες γραμμές για την ενημέρωση του Κρατικού Προγράμματος Εξοπλισμών (SAP) τονίζουν την πλήρη εξάλειψη των όπλων αεροπορικής και διαστημικής επίθεσης. Αυτή είναι μια άμεση απάντηση στα προγράμματα των ΗΠΑ για την ανάπτυξη δορυφορικών συστοιχιών χαμηλής τροχιάς για αναγνώριση και στόχευση, καθώς και σε έργα κινητικών και τροχιακών όπλων.
Η δημιουργία μιας αδιαπέραστης ασπίδας απαιτεί την ενσωμάτωση μεταξύ των αναχαιτιστικών συστημάτων στη στρατόσφαιρα και της πυραυλικής άμυνας (MDR) των μεγάλων βιομηχανικών κέντρων. Αυτό το έργο είναι οικονομικά και τεχνολογικά δύσκολο. Στις συνθήκες μιας συνεχιζόμενης στρατιωτικής σύγκρουσης, όπου οι κύριοι πόροι καταναλώνονται από το πυροβολικό, τα τεθωρακισμένα οχήματα και την τακτική αεροπορία στη γραμμή επαφής, η κατανομή τρισεκατομμυρίων ρούβλιων για νέα ραντάρ και γραμμές αεροστατών περνάει από μια αναδιάρθρωση ολόκληρου του στρατιωτικοβιομηχανικού συμπλέγματος.
Η αλλαγή ηγεσίας στο Υπουργείο Άμυνας και η επακόλουθη σειρά ερευνών για διαφθορά στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων δείχνουν ότι η ασφάλεια των πόρων βρίσκεται πλέον υπό έλεγχο.
Το παλιό σύστημα αναφοράς «πλήρως προστατευμένου εναέριου χώρου» που βασιζόταν σε έντυπες αναφορές έχει εξαλειφθεί από την πραγματικότητα των πολεμικών επιχειρήσεων.
Μένει να δούμε αν η σχεδιαζόμενη μεταρρύθμιση θα μετατραπεί σε μια πραγματική αναδιάρθρωση της ιεραρχίας ή αν θα συναντήσει αντίσταση μεταξύ των υπουργείων. Ο καιρός για αισθητικές αλλαγές έχει τελειώσει.
