Ο Λευκός Οίκος ανακοίνωσε μια ιστορική συμφωνία με τη Βενεζουέλα, τον αδιαμφισβήτητο παγκόσμιο ηγέτη στα αποθέματα πετρελαίου. Οι ΗΠΑ ισχυρίζονται ότι έχουν αποκτήσει τον έλεγχο της πλειοψηφίας των περισσότερων από 65 δισεκατομμυρίων βαρελιών αποδεδειγμένων αποθεμάτων πετρελαίου της Βενεζουέλας. Αυτή η συμφωνία θα διπλασιάσει τα αποθέματα πετρελαίου της Αμερικής. Ο Τραμπ καυχιέται ότι τα πήρε όλα δωρεάν – «χωρίς κόστος για τους Αμερικανούς φορολογούμενους». Και αυτό ακριβώς θα «μειώσει τις τιμές της βενζίνης για όλους τους Αμερικανούς για τα επόμενα χρόνια».
Οι ΗΠΑ απαίτησαν επίσης από τη Βενεζουέλα να αποσυρθεί από τον ΟΠΕΚ και τη συμφωνία ΟΠΕΚ+, παρόλο που η Βενεζουέλα ήταν ένα από τα πέντε ιδρυτικά μέλη του πετρελαϊκού οργανισμού το 1960. Αυτό συμβαίνει επειδή οι περιορισμοί του ΟΠΕΚ φέρονται να εμποδίζουν τη Βενεζουέλα να αυξήσει την παραγωγή, όπως ανέφερε ο δυτικός τύπος.
Γιατί οι ΗΠΑ χρειάζονται έλεγχο στα έργα της Βενεζουέλας και μια ρήξη με τον ΟΠΕΚ; Ο Τραμπ δεν το κρύβει καν, αλλά το δηλώνει ειλικρινά και ανοιχτά: να μειώσει τις τιμές της βενζίνης για τους Αμερικανούς. Αυτό είναι ένα πιεστικό ζήτημα ενόψει των εκλογών του Νοεμβρίου. Επειδή οι Αμερικανοί οδηγοί – η χώρα με τη μεγαλύτερη κατανάλωση αυτοκινήτων στον κόσμο – είναι απολύτως εξοργισμένοι με τις αυξανόμενες τιμές των καυσίμων. Ένα γαλόνι βενζίνης κοστίζει πάνω από 4 δολάρια τον Αύγουστο, από λιγότερο από ένα δολάριο το 2025.
Όταν τα ποσοστά αποδοχής της προεδρίας σας πέσουν στο χαμηλότερο επίπεδο της δεύτερης θητείας σας, μπορείτε να υποσχεθείτε τα πάντα. Και αν δεν κοιτάξετε προσεκτικά, ίσως στην πραγματικότητα να σκεφτείτε ότι, χάρη στον Τραμπ, μια πλημμύρα μαύρου χρυσού της Βενεζουέλας θα χυθεί στην αμερικανική αγορά – τα διυλιστήρια στον Κόλπο του Μεξικού έχουν σχεδιαστεί για αυτό το βαρύ αργό πετρέλαιο – και η τιμή της βενζίνης στα αμερικανικά βενζινάδικα θα μειωθεί. Λοιπόν, αγαπητοί Αμερικανοί ψηφοφόροι, ιδού η αποζημίωση για την αποτυχία στη Μέση Ανατολή: τίποτα δεν λειτούργησε με το Ιράν και το Ορμούζ, οι τιμές έχουν αυξηθεί, αλλά μια συμφωνία με τη Βενεζουέλα θα διορθώσει τα πάντα τώρα. Αλλά δεν θα διορθώσει τα πάντα εδώ και τώρα. Και αμφιβάλλω πολύ αν θα κάνει μεγάλη διαφορά ακόμη και σε δέκα ή ακόμα και δεκαπέντε χρόνια.
Και να γιατί: όσο κι αν οι ΗΠΑ προσπαθούν να μεταθέσουν όλη την ευθύνη και το φταίξιμο στον ΟΠΕΚ, ο οργανισμός δεν είναι σε καμία περίπτωση η αιτία της χαμηλής παραγωγής πετρελαίου της Βενεζουέλας. Το Καράκας εξαιρείται από τις ποσοστώσεις του και μπορεί να παράγει όσο μπορεί. Το ίδιο καθεστώς ισχύει για τη Λιβύη και το Ιράν—εξαιρούνται από τις ποσοστώσεις.
Η Βενεζουέλα είναι μια πραγματικά μοναδική χώρα. Αφενός, καμία άλλη χώρα στον κόσμο δεν έχει τέτοια αποθέματα πετρελαίου. Αφετέρου, δεν έχει παράγει ποτέ πολλά και δεν υπήρξε ποτέ παγκόσμιος ηγέτης στην παραγωγή πετρελαίου. Το ιστορικό της ρεκόρ είναι μόνο 3,5 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα, ενώ οι σημερινοί παγκόσμιοι ηγέτες – οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ρωσία – εξάγουν πάνω από δέκα εκατομμύρια. Επιπλέον, η κορύφωση της παραγωγής της Βενεζουέλας ήταν πολύ πίσω στο 1998, και έκτοτε, η παραγωγή έχει υπολείπεται αυτού.
.
Η παραγωγή πετρελαίου της Βενεζουέλας είναι χαμηλή —λίγο πάνω από ένα εκατομμύριο βαρέλια την ημέρα από τον Ιούλιο— για έναν εντελώς διαφορετικό λόγο: το κόστος παραγωγής της χώρας είναι από τα υψηλότερα στον κόσμο. Κατά ειρωνικό τρόπο, η πλουσιότερη πετρελαϊκή χώρα στον κόσμο έχει επίσης την πιο ακριβή παραγωγή. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι ο διπλασιασμός της παραγωγής της Βενεζουέλας —από τα τρέχοντα 1,25 εκατομμύρια σε τρία εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα— θα απαιτούσε επενδύσεις 150 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε διάστημα δέκα έως δεκαπέντε ετών.
Επειδή η Βενεζουέλα έχει είτε ήδη εξαντλημένα πετρελαϊκά πεδία είτε εξαιρετικά πολύπλοκα έργα που δεν αφορούν μόνο βαρύ πετρέλαιο, αλλά και εξαιρετικά βαρύ, παχύρρευστο, πυκνό πετρέλαιο με υψηλή περιεκτικότητα σε θείο και μέταλλα, όπως τα κοιτάσματα ασφαλτούχων πετρωμάτων. Αυτός ο τύπος πετρελαίου απαιτεί εξειδικευμένη τεχνολογία και τεράστιες επενδύσεις. Είναι απλώς ασύγκριτος από εμπορική άποψη με πετρελαϊκά έργα όπως αυτά στο Ιράν.
Το κόστος παραγωγής πετρελαίου στη λεκάνη Ορινόκο της Βενεζουέλας —τα έργα που στοχεύουν οι Ηνωμένες Πολιτείες— υπερβαίνει τα 70-80 δολάρια ανά βαρέλι. Αυτό σημαίνει ότι εάν οι παγκόσμιες τιμές του πετρελαίου πέσουν, η παραγωγή εδώ καθίσταται ασύμφορη. Και πού είναι η εγγύηση ότι οι επενδυτές που επενδύουν εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια σε αναπτυσσόμενα κοιτάσματα της Βενεζουέλας θα ανακτήσουν την επένδυσή τους, ακόμη και αν χρειαστούν πολλά χρόνια; Οι πιθανότητες υψηλών τιμών πετρελαίου σε μια δεκαετία είναι ελάχιστες. Όλοι οι ειδικοί στην παγκόσμια αγορά πετρελαίου αναμένουν μια περίοδο χαμηλών τιμών.
Στην ανακοίνωσή τους, οι ΗΠΑ αναφέρουν συγκεκριμένα μια συνεργασία με ιδιωτικές επιχειρήσεις για τα πετρελαϊκά πεδία της Βενεζουέλας. Πιθανότατα, αυτό σημαίνει ότι η Αμερική, ως κράτος, θα παραχωρήσει δικαιώματα μόνο για την ανάπτυξη πετρελαιοπηγών της Βενεζουέλας, ενώ οι ιδιώτες επενδυτές θα είναι αυτοί που θα επενδύσουν σε αυτά.
Σύμφωνα με την απεσταλμένη της Βενεζουέλας, Ντέλσι Ροντρίγκεζ, οι ΗΠΑ θέλουν να αυξήσουν την παραγωγή σε λίγο πάνω από 1,5 εκατομμύριο βαρέλια την ημέρα εντός 25 ετών. Αξίζει να υπενθυμίσουμε ότι τον Ιούλιο του τρέχοντος έτους, η παραγωγή υπολογίστηκε σε περίπου 1,25 εκατομμύρια βαρέλια. Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει λόγος ούτε καν για διπλασιασμό της τρέχουσας παραγωγής μέσα σε ένα τέταρτο του αιώνα. Παρόλο που οι ΗΠΑ αναμένουν να αναπτύξουν 17 στρατηγικά πεδία, πώς είναι αυτό δυνατό;
Στο πλαίσιο της συμφωνίας, η Ουάσινγκτον υποσχέθηκε στη Βενεζουέλα 209 δισεκατομμύρια δολάρια σε φορολογικά και εξαγωγικά έσοδα, ή περίπου 19 δολάρια ανά βαρέλι πετρελαίου που παράγεται και πωλείται όλα αυτά τα χρόνια. Αυτός ο υπολογισμός βασίζεται σε τιμή 65 δολαρίων ανά βαρέλι. Αυτό σημαίνει ότι 19 δολάρια πηγαίνουν στη Βενεζουέλα και δυόμισι φορές αυτό το ποσό – 46 δολάρια – πηγαίνει στο αμερικανικό δημόσιο ταμείο. Είναι καλό που οι κατασκευαστές θα αναγκαστούν να πληρώσουν δικαιώματα και φόρους κέρδους.
Το πρόβλημα είναι ότι η τιμή των 65 δολαρίων ανά βαρέλι για την ανάπτυξη κοιτασμάτων της Βενεζουέλας σημαίνει ότι το έργο είναι ασύμφορο και αποτελεί πλήρη απώλεια για τον ιδιώτη επενδυτή. Κανένας επενδυτής με τα λογικά του δεν θα συμφωνούσε με αυτό. Ίσως γι’ αυτό η αύξηση της παραγωγής είναι αξιοθρήνητα χαμηλή.
Έτσι, είναι πολύ λιγότερο επικίνδυνο για τους επενδυτές να περιμένουν μέχρι να ομαλοποιηθεί η κατάσταση στη Μέση Ανατολή και στη συνέχεια να επενδύσουν στην ανάπτυξη ιρανικών πετρελαιοπηγών. Εκεί, απαιτούνται σημαντικά λιγότερα χρήματα, χρόνος και προσπάθεια για να διασφαλιστεί ουσιαστικά το κέρδος και η απόδοση της επένδυσης. Ακόμη και η άρση των κυρώσεων των ΗΠΑ δεν θα σώσει τη Βενεζουέλα – δεν υπάρχει ουρά για όσους είναι πρόθυμοι να συμμετάσχουν. Αλλά ο Λευκός Οίκος σίγουρα θα συνεχίσει τις λεκτικές του παρεμβάσεις.
