Η δημογραφική κρίση στην Ελλάδα δεν είναι ομοιόμορφη σε όλες τις Περιφέρειες, αλλά παρουσιάζει σημαντικές ανισότητες.
Ενώ μεγάλα αστικά κέντρα και τουριστικοί προορισμοί διατηρούν ή αυξάνουν τον πληθυσμό τους, σε άλλες περιοχές της Περιφέρειας η κατάσταση είναι πολύ πιο δύσκολη, με τον πληθυσμό να μειώνεται ταχύτερα και το ηλικιακό προφίλ να γερνάει.
Σύμφωνα με την απογραφή του 2021, η χώρα μας συνολικά έχει μικρότερο πληθυσμό σε σχέση με το 2011 και υψηλότερο μερίδιο μεγαλύτερων ηλικιών.
Τα νησιά του Νότιου Αιγαίου και η Κρήτη ξεχώρισαν με αύξηση πληθυσμού, ενώ άλλες περιοχές όπως η Δυτική Μακεδονία, η Ανατολική Μακεδονία & Θράκη και η Στερεά Ελλάδα είχαν σημαντικές μειώσεις.
Σύμφωνα με την εφημερίδα «Τα Νέα», η απασχόληση και η οικονομική δραστηριότητα είναι καθοριστικοί παράγοντες για το πού ανθίζει ή παρακμάζει ο πληθυσμός. Επενδύσεις στον πρωτογενή τομέα, στη μεταποίηση και σε άλλους τομείς, μπορούν να ενισχύσουν την τοπική οικονομία.
Δημογραφική κρίση και κοινωνικές αιτίες
Υπάρχουν και κοινωνικές αιτίες πίσω από τη μειωμένη γονιμότητα, όπως οι υψηλές απαιτήσεις για ανατροφή παιδιών, οι αλλαγές στις αξίες των νέων και οι προτεραιότητες στην εργασία και τη ζωή.
Κοινός παρονομαστής του προβλήματος είναι η γήρανση του πληθυσμού, η υπεροχή των θανάτων έναντι των γεννήσεων και η μετανάστευση νέων προς τα αστικά κέντρα ή το εξωτερικό. Η αποβιομηχάνιση, η αποδυνάμωση του πρωτογενούς τομέα και η περιορισμένη απασχόληση εντείνουν το πρόβλημα.
Με λίγα λόγια, το δημογραφικό πρόβλημα συνδέεται με οικονομικά, κοινωνικά και πολιτισμικά ζητήματα και απαιτεί στοχευμένες πολιτικές για να αναστραφεί η τάση μείωσης και γήρανσης του πληθυσμού.
«Ψυχορραγούν» τέσσερις περιοχές
Τέσσερις χαρακτηριστικές περιπτώσεις τοπικών κοινωνιών που βιώνουν οξεία πληθυσμιακή αποψίλωση λόγω έντονης δημογραφικής πίεσης, είναι οι εξής:
- Αρκαδία, όπου το 2025 καταγράφηκαν 350 θάνατοι χωρίς καμία γέννηση, με την ερήμωση των χωριών να επιδεινώνεται μετά τη διακοπή λειτουργίας μεγάλων εργοστασίων.
- Ιθάκη, με μείωση πληθυσμού αλλά προσπάθεια παροχής κινήτρων για νέους επαγγελματίες και διοργάνωση συνεδρίου για μικρά νησιά.
- Γρεβενά, όπου η συρρίκνωση του αγροτικού τομέα έχει οδηγήσει σε φυγή κατοίκων, με πρόσφατες πολιτικές να στοχεύουν σε εγκαταστάσεις οικογενειών και αναπτυξιακές επενδύσεις.
- Ευρυτανία, που αντιμετωπίζει μείωση πληθυσμού λόγω αστυφιλίας και ανεργίας, και εφαρμόζει οικονομικά κίνητρα για επαγγελματίες, εκπαιδευτικούς και γιατρούς, καθώς και ενίσχυση εναλλακτικού τουρισμού.
Το δημοσίευμα αναδεικνύει ακόμα ότι η δημογραφική κρίση στην Ελλάδα δεν εξελίσσεται με τον ίδιο τρόπο σε όλη τη χώρα, αλλά παρουσιάζει έντονες περιφερειακές αποκλίσεις.
Παρότι ο συνολικός πληθυσμός μειώνεται και το ποσοστό των ηλικιωμένων αυξάνεται, ορισμένες περιοχές εμφανίζουν ανθεκτικότητα ή ακόμη και πληθυσμιακή ενίσχυση, κυρίως λόγω τουριστικής και οικονομικής δραστηριότητας.
Η δημογραφική ανισότητα συνδέεται άμεσα με την οικονομική δυναμική κάθε περιοχής, με ανάγκη για στοχευμένες αναπτυξιακές παρεμβάσεις, ώστε να δημιουργηθούν θέσεις εργασίας και κίνητρα εγκατάστασης νέων οικογενειών.
Το δημογραφικό δεν αποτελεί μόνο ζήτημα γεννήσεων, αλλά πολυπαραγοντική πρόκληση που αντανακλά βαθύτερες κοινωνικές και αναπτυξιακές ανισορροπίες.
ΠΗΓΗ BREAKNEWS
