Η κίνηση αυτή έρχεται σε συνέχεια προηγούμενων εντάσεων και φέρνει ξανά στο προσκήνιο τις διαμάχες για το εμπόριο, τη ναυτιλία και την εθνική ασφάλεια στην περιοχή.
Οι παρακάμψεις που θα προκαλέσει το κλείσιμο του εναέριου χώρου θα μπορούσαν να αυξήσουν τον χρόνο πτήσεων από το Ισραήλ προς χώρες όπως η Γεωργία και το Αζερμπαϊτζάν κατά σχεδόν δύο ώρες.
Η Τουρκία αποφάσισε να διακόψει πλήρως κάθε εμπορική και οικονομική σχέση με το Ισραήλ και να κλείσει τον εναέριο χώρο της για τα ισραηλινά αεροσκάφη, δήλωσε την Παρασκευή ο Τούρκος Υπουργός Εξωτερικών Hakan Fidan.
Ενώ οι οικονομικές συνέπειες αυτής της κίνησης παραμένουν αβέβαιες, οι παρακάμψεις λόγω του κλειστού εναέριου χώρου θα μπορούσαν να αυξήσουν τον χρόνο πτήσεων από το Ισραήλ προς χώρες όπως η Γεωργία και το Αζερμπαϊτζάν κατά σχεδόν δύο ώρες.
Ισραηλινός αξιωματούχος δήλωσε στην εφημερίδα The Jerusalem Post: «Η Τουρκία στο παρελθόν είχε ανακοινώσει τη διακοπή των οικονομικών σχέσεων με το Ισραήλ (και οι σχέσεις συνεχίστηκαν)».
Η κίνηση αυτή ακολουθεί αναφορές ότι οι τουρκικές λιμενικές αρχές έχουν αρχίσει ανεπίσημα να απαιτούν από τους πράκτορες να παρέχουν επιστολές που να δηλώνουν ότι τα πλοία δεν συνδέονται με το Ισραήλ και δεν μεταφέρουν στρατιωτικό ή επικίνδυνο φορτίο προοριζόμενο για τη χώρα.
Σύμφωνα με πηγές της ναυτιλίας, η υποτιθέμενη κίνηση αυτή αποτελεί ακόμη ένα βήμα που έχει κάνει η Τουρκία κατά του Ισραήλ, μετά την περσινή διακοπή του εμπορίου αξίας 7 δισ. δολαρίων ετησίως, λόγω του πολέμου στη Γάζα με τη Hamas.
Οι ίδιες πηγές ανέφεραν ότι το γραφείο του λιμενάρχη είχε προφορικά δώσει οδηγίες στους λιμενικούς πράκτορες να παρέχουν γραπτές διαβεβαιώσεις, προσθέτοντας ότι δεν υπήρχε επίσημη εγκύκλιος σχετικά με το θέμα.
Σφοδρή επίθεση Erdogan
Tις προηγούμενες ημέρες, ο Τούρκος πρόεδρος Erdogan είχε απαγορεύσει τον ελλιμενισμό πλοίων από το Ισραήλ…
Η απαγόρευση ελλιμενισμού ισραηλινών πλοίων στην Τουρκία, καθώς και η απαγόρευση πλεύσης τουρκικών πλοίων προς το Ισραήλ, η οποία αποκαλύφθηκε από την εφημερίδα Globes την Πέμπτη 22/8, υποδήλωνε ότι ο Τούρκος πρόεδρος θα ενέτεινε τα βήματά του εναντίον του Τελ Αβίβ.
Να επισημανθεί πως πολιτικά ο Erdogan βρίσκεται σε δύσκολη θέση. Όχι μόνο δεν έχει επιρροή σε ό,τι συμβαίνει στη Λωρίδα της Γάζας, αλλά είναι εμφανές πόσες μουσουλμανικές χώρες στέλνουν ανθρωπιστική βοήθεια με αλεξίπτωτο στη Λωρίδα, ενώ η Άγκυρα υποχρεούται να στείλει τη βοήθεια διά θαλάσσης – και σίγουρα δεν εκπληρώνει τον ρόλο περιφερειακής «δύναμης», όπως θέλει να παρουσιάζεται.
Το εμπάργκο που επιβλήθηκε τον Μάιο του 2024 προκάλεσε επίσης χλευασμό λόγω διαφόρων κενών, όπως η καταχώριση του προορισμού των εμπορευμάτων ως Παλαιστινιακής Αρχής και η μεταβίβαση της κυριότητάς τους σε λιμάνια του Ισραήλ.
Οικονομικές επιπτώσεις για το Ισραήλ
Η Τουρκία αποτελούσε σημαντική πηγή εισαγωγών προς το Ισραήλ, κυρίως σε κατασκευαστικά και μεταποιητικά προϊόντα.
Σύμφωνα με έκθεση της Τράπεζας του Ισραήλ του Μαρτίου 2023, περίπου το ήμισυ των εισαγωγών τσιμέντου, γύψου και των προϊόντων τους και περίπου το 20% των εισαγωγών σιδήρου και χάλυβα προέρχονταν από την Τουρκία.
Επίσης, εισάγονταν πλαστικά, οχήματα, μηχανήματα και ηλεκτρονικός εξοπλισμός.
Το συνολικό ύψος των τουρκικών εισαγωγών το 2023 ανήλθε σε περίπου 5,3 δισεκατομμύρια δολάρια – περίπου 6,3% των συνολικών εισαγωγών του Ισραήλ, εκ των οποίων περίπου 660 εκατομμύρια δολάρια ήταν προϊόντα που αγοράστηκαν μέσω τρίτων χωρών.
Οι εξαγωγές προς την Τουρκία ήταν περιορισμένες, φτάνοντας περίπου τo 1,5 δισεκατομμύριο δολάρια το 2023, ποσό που αντιστοιχεί περίπου στο 2,5% των συνολικών εξαγωγών εμπορευμάτων.
Οι εξαγωγές περιελάμβαναν κυρίως χημικά προϊόντα, πλαστικά, παλιοσίδερα και χάλυβα, ενώ οι εξαγωγές επιχειρηματικών υπηρεσιών ήταν αμελητέες.
Η επιβολή του εμπάργκο τον Μάιο του 2024 προκάλεσε μείωση των ισραηλινών εξαγωγών προς την Τουρκία κατά περίπου 1 δισεκατομμύριο δολάρια, ενώ οι εισαγωγές από την Τουρκία μειώθηκαν από περίπου 550 εκατομμύρια δολάρια ανά μήνα στις αρχές του 2024 σε περίπου 100–200 εκατομμύρια δολάρια στο τέλος της χρονιάς.
Tο Ισραήλ απέσπασε απόρρητο εξοπλισμό της τουρκικής MiT – Eπιχείρηση κεραυνός από Mossad στη Δαμασκό
Στο μεταξύ, Ισραηλινές ειδικές δυνάμεις εντόπισαν και κατέσχεσαν υπερ-απόρρητο εξοπλισμό κατασκοπείας, που περιείχε τεχνολογία διαθέσιμη μόνο σε Ισραήλ και Ηνωμένες Πολιτείες, κατά την επιδρομή τους κοντά στη Δαμασκό τη νύχτα 27 προς 28 Αυγούστου, μετέδωσε το Al-Arabiya.
Η επιδρομή στόχευσε το Όρος Manea, μεγάλο στρατιωτικό συγκρότημα με σήραγγες, περίπου 13 χλμ. νότια της Δαμασκού.
Το πρακτορείο SANA ανέφερε ότι τα γεγονότα ξεκίνησαν στις 26 Αυγούστου, όταν περίπολος του νέου συριακού στρατού εντόπισε «συσκευές παρακολούθησης και υποκλοπής».
Την ώρα που επιχειρούσε να τις απομακρύνει, ισραηλινά drones εξαπέλυσαν πλήγματα, σκοτώνοντας έξι στρατιώτες.
Απόβαση με 4 ελικόπτερα από τις IDF – Τι εντόπισαν οι κομάντο
«Αεροπορικές επιθέσεις και χτυπήματα drones συνεχίστηκαν έως το βράδυ της 27ης Αυγούστου, εμποδίζοντας την πρόσβαση στην περιοχή.
Στο μεταξύ, μονάδες του στρατού κατέστρεψαν κάποιες από τις συσκευές με κατάλληλα όπλα και ανέσυραν τις σορούς των μαρτύρων», δήλωσε το SANA.
Στο σημείο αυτό, δεκάδες Ισραηλινοί κομάντο αποβιβάστηκαν από τουλάχιστον τέσσερα ελικόπτερα στη βάση, σύμφωνα με το Al-Jazeera, επικαλούμενο Σύριους αξιωματούχους ασφαλείας.
Οι κομάντο, εξοπλισμένοι με «ερευνητικό υλικό», εργάστηκαν στο έδαφος περίπου δύο ώρες χωρίς να αντιμετωπίσουν αντίσταση.
Καθώς η επιχείρηση εξελισσόταν, ο προσωρινός πρόεδρος της Συρίας Ahmad al-Sharaa παρευρισκόταν στα εγκαίνια της Damascus International Fair 2025, μόλις δέκα χλμ. βορειοδυτικά του όρους Manea!
«Ανακτήθηκε υπερ-απόρρητος εξοπλισμός αναγκαίος για την ασφάλεια του Ισραήλ»
Μετά τις αναφορές για την επιδρομή, ο υπουργός Άμυνας Israel Katz δήλωσε στην πλατφόρμα Χ ότι οι ισραηλινές δυνάμεις «δρουν σε όλα τα μέτωπα μέρα και νύχτα για την ασφάλεια του Ισραήλ».
Ισραηλινός αξιωματούχος ασφαλείας που μίλησε στο Al-Arabiya στις 28 Αυγούστου, επιβεβαίωσε την ανάκτηση του υπερ-απόρρητου εξοπλισμού από το όρος Manea, χαρακτηρίζοντας την επιχείρηση «εξαιρετικά σημαντική για την ασφάλεια του Ισραήλ».
«Εντοπίσαμε ποιοι τον μετέφεραν, βρήκαμε το κρησφύγετό του και τον ανακτήσαμε», είπε ο αξιωματούχος στο σαουδαραβικό κανάλι, διευκρινίζοντας ότι ο εξοπλισμός είχε τοποθετηθεί πριν από δέκα χρόνια.
Το Ισραήλ προειδοποιεί τους τζιχαντιστές της Συρίας: «Η δράση κατ’ εντολάς Erdogan τελειώνει εδώ»
Ο ίδιος αποκάλυψε ακόμη ότι οι ειδικές δυνάμεις του Ισραήλ αποσυναρμολόγησαν και τουρκικές συσκευές κατασκοπείας, που είχαν τοποθετηθεί πρόσφατα στο Όρος Manea κατά την ίδια επιχείρηση.
«Προειδοποιήσαμε την κυβέρνηση Sharaa να μην παίζει με τη φωτιά και να μην υπακούει σε τουρκικές εντολές», τόνισε ο αξιωματούχος.
Πηγές του πρώην συριακού στρατού που μίλησαν στο SouthFront αποκάλυψαν ότι οι σήραγγες του Όρους Manea χρησιμοποιούνταν κυρίως για αποθήκευση πυραύλων εδάφους-εδάφους και εδάφους-αέρος, με πολλαπλούς εκτοξευτήρες.
Έτσι εξηγείται γιατί το Ισραήλ παρακολουθεί στενά το συγκρότημα.
Η επιχείρηση σοκ πραγματοποιήθηκε… εν μέσω διαπραγματεύσεων Συρίας – Ισραήλ
Συνολικά, η επιδρομή υπήρξε μεγάλη αμηχανία για την κυβέρνηση Sharaa, καθώς σημειώθηκε ενώ βρίσκονταν σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις για συμφωνία ασφαλείας με το Ισραήλ, υπό μεσολάβηση των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η επιχείρηση θυμίζει παρόμοια ισραηλινή επίθεση κοντά στην πόλη Masyaf στη δυτική Συρία, τρεις μήνες πριν την πτώση του καθεστώτος του πρώην προέδρου Bashar al-Assad στις 8 Δεκεμβρίου.
Πρόσφατη αναφορά του SouthFront αποκάλυψε ότι η επιδρομή στο Masyaf έπληξε σοβαρά το ηθικό του συριακού στρατού και συνέβαλε άμεσα στην κατάρρευσή του.
Η προειδοποίηση του Ισραηλινού αξιωματούχου προς τον Sharaa να μην «παίζει με τη φωτιά» είναι πανομοιότυπη με την προειδοποίηση που είχε απευθύνει ο πρωθυπουργός Benjamin Netanyahu στον Assad, μόλις μια μέρα πριν οι ισλαμιστές αντάρτες με επικεφαλής τον ίδιο τον Sharaa εξαπολύσουν την 27η Νοεμβρίου την επίθεση που ανέτρεψε το καθεστώς του σε 11 ημέρες.