Ερωτηθείς για ενδεχόμενους βομβαρδισμούς κατά του καθεστώς Khamenei, κατά την ομιλία του στην Ουάσιγκτον, o Αμερικανός πρόεδρος τόνισε χαρακτηριστικά: «Ίσως χρειαστεί να προχωρήσουμε ένα βήμα παραπέρα, ή ίσως όχι, αλλά ενδεχομένως να καταλήξουμε σε συμφωνία. Θα το γνωρίζετε πιθανόν στις επόμενες 10 ημέρες».
Ωστόσο, το σχέδιο των ΗΠΑ για επίθεση κατά του Ιράν από τη βάση του Ινδικού Diego Garcia, οδηγείται σε αιφνίδιο εκτροχιασμό καθώς ο Βρετανός πρωθυπουργός Keir Starmer απέρριψε με κρότο το σχετικό αίτημα του Donald Trump για επιχειρήσεις από το στρατιωτικοποιημένο νησί, σύμφωνα με τους Times.
Μάλιστα, στη συνέχειεα ο Πρόεδρος Trump απέσυρε την υποστήριξή του στη συμφωνία του Sir Keir Starmer για την παράδοση των Νήσων Chagos στον Μαυρίκιο, επειδή το Ηνωμένο Βασίλειο δεν έχει συμφωνήσει να επιτρέψει τη χρήση των βρετανικών βάσεων για επιθέσεις κατά του Ιράν, σύμφωνα πάντα με πληροφορίες των Times.
Τις τελευταίες εβοδομάδες, ότι ο Λευκός Οίκος καταρτίζει πυρετωδώς λεπτομερή στρατιωτικά σχέδια για πλήγμα κατά του Ιράν, που περιλαμβάνουν τη χρήση τόσο του Diego Garcia όσο και της βρετανικής βάσης RAF Fairford στο Gloucestershire, η οποία αποτελεί τη βάση του αμερικανικού στόλου βαρέων βομβαρδιστικών στην Ευρώπη.
Υπό τους όρους των μακροχρόνιων συμφωνιών με την Ουάσινγκτον, αυτές οι βάσεις μπορούν να χρησιμοποιηθούν για στρατιωτικές επιχειρήσεις μόνο κατόπιν προηγούμενης συμφωνίας με την κυβέρνηση.
Ακραίο τελεσίγραφο Trump: Μου έχω δώσει 10 ημέρες για να αποφασίσω εάν μια συμφωνία με το Ιράν είναι πιθανή
Eντωμεταξύ, ο Donald Trump δήλωσε την Πέμπτη 19/2 ότι έχει δώσει στον εαυτό του «10 ημέρες» για να αποφασίσει αν μια συμφωνία με το Ιράν είναι δυνατή, εκφράζοντας την ελπίδα ότι θα είναι «ουσιαστική», ώστε να αποφευχθούν «άσχημα πράγματα», ενώ οι ΗΠΑ αναπτύσσουν στη Μέση Ανατολή ισχυρές αεροναυτικές δυνάμεις.
«Ίσως χρειαστεί να προχωρήσουμε ένα βήμα παραπέρα, ή ίσως όχι, αλλά ενδεχομένως να καταλήξουμε σε συμφωνία.
Θα το γνωρίζετε πιθανόν στις επόμενες 10 ημέρες», ανέφερε ο Αμερικανός πρόεδρος κατά την ομιλία του στην Ουάσιγκτον ενώπιον του «Συμβουλίου Ειρήνης», που συνεδριάζει για πρώτη φορά.
Ο Trump υπογράμμισε ότι έχουν διεξαχθεί καλές συνομιλίες, τονίζοντας ότι εδώ και χρόνια αποδεικνύεται δύσκολο να συναφθεί μια ουσιαστική συμφωνία με το Ιράν.
«Πρέπει να υπάρξει ουσιαστική συμφωνία, αλλιώς θα συμβούν άσχημα πράγματα», συμπλήρωσε.
Παράλληλα, Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε στο Axios ότι οι Ιρανοί πρέπει να επιστρέψουν στην κυβέρνηση Trump μέχρι το τέλος του μήνα με ένα πακέτο μέτρων για να αντιμετωπίσουν τις ανησυχίες που εξέφρασαν οι ΗΠΑ στη Γενεύη σχετικά με το πυρηνικό τους πρόγραμμα.
Αμερικανικές πηγές αναφέρουν ότι η άφιξη του αεροπλανοφόρου USS Ford και της ομάδας κρούσης του στην Ανατολική Μεσόγειο τις επόμενες ημέρες θα αποτελέσει καθοριστικό παράγοντα για το χρονοδιάγραμμα μιας πιθανής στρατιωτικής εκστρατείας κατά του Ιράν.
O Starmer μπλοκάρει την επίθεση των ΗΠΑ, τρέμει αντίποινα του Ιράν κατά των Βρετανών
Παρά ταύτα, σύμφωνα με το ρεπορτάζ των Times, το Ηνωμένο Βασίλειο δεν έχει δώσει ακόμη άδεια στις ΗΠΑ για τη χρήση των βάσεων σε περίπτωση που ο Trump διατάξει πλήγμα στο Ιράν, λόγω ανησυχιών ότι αυτό θα αποτελούσε ξεδιάντροπη παραβίαση του διεθνούς δικαίου.
Kι αυτό διότι, οι Βρετανοί ανησυχούν ότι το δίκαιο αυτό δεν κάνει διάκριση μεταξύ του κράτους που εκτελεί την επίθεση και εκείνων που την υποστηρίζουν, εάν οι τελευταίοι έχουν «γνώση των περιστάσεων της διεθνώς παράνομης πράξης».
Με άλλα λόγια φοβούνται ότι θα μπουν τον κάδρο ενδεχόμενων ιρανικών αντιποίνων…
To τεελσίγραφο του Trump στο Ιράν και το βρετανικό μπλόκο για τα νησια Chagos
Επισημαίνεται, ότι ο Πρόεδρος Trump συνομίλησε με τον Βρετανό πρωθυπουργό Starmer το βράδυ της Τρίτης 17/2, συζητώντας το τελεσίγραφο Trump προς το Ιράν για το πυρηνικό του πρόγραμμα.
Την επομένη, ο Trump προέβη σε δήλωση επιτιθέμενος στη συμφωνία για τα Chagos.
Υπενθυμίζεται, ότι το 2021, ο John Healey, νυν Υπουργός Άμυνας, είχε ζητήσει διευκρινίσεις στη Βουλή των Κοινοτήτων από την τότε συντηρητική κυβέρνηση σχετικά με τους κανόνες χρήσης των βρετανικών βάσεων από τις αμερικανικές δυνάμεις.
Του είχε ειπωθεί ότι οποιαδήποτε προτεινόμενη επιχείρηση θα έπρεπε να είναι σύμφωνη με το βρετανικό δίκαιο και την ερμηνεία του διεθνούς δικαίου από το Ηνωμένο Βασίλειο.
Το «τραύμα του Ιράκ» στοιχειώνει το Ηνωμένο Βασίλειο
Η θέση του Ηνωμένου Βασιλείου για τα προληπτικά πλήγματα είναι γνωστή.
Πριν από τον πόλεμο στο Ιράκ, ο Lord Goldsmith, τότε Γενικός Εισαγγελέας, υποστήριξε ότι το διεθνές δίκαιο επιτρέπει τη βία μόνο σε κατάσταση αυτοάμυνας, όπου υπάρχει πραγματική ή επικείμενη επίθεση.
Στη δήλωσή του την Τετάρτη 18/2, ο Trump έκανε ρητή αναφορά στο Ιράν και στον ρόλο που θα μπορούσε να διαδραματίσει το Ηνωμένο Βασίλειο.
Υπονόησε μάλιστα ότι η βρετανική υποστήριξη θα ήταν νόμιμη, καθώς το Ιράν θα μπορούσε δυνητικά να πλήξει τη Μεγάλη Βρετανία.
«Εάν το Ιράν αποφασίσει να μη συνάψει Συμφωνία, ίσως καταστεί αναγκαίο για τις Ηνωμένες Πολιτείες να χρησιμοποιήσουν το Diego Garcia και το αεροδρόμιο στο Fairford, προκειμένου να εξαλείψουν μια πιθανή επίθεση από ένα εξαιρετικά ασταθές και επικίνδυνο καθεστώς», έγραψε στο Truth Social.
«Μια επίθεση που θα μπορούσε δυνητικά να γίνει κατά του Ηνωμένου Βασιλείου, καθώς και άλλων φιλικών χωρών».
Πρόσθεσε δε: «Θα είμαστε πάντα έτοιμοι, πρόθυμοι και ικανοί να πολεμήσουμε για το Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά πρέπει να παραμείνουν ισχυροί απέναντι στον “Wokeισμό” και άλλα προβλήματα που τίθενται ενώπιόν τους».
Η βάση Diego Garcia ως στρατηγικός μοχλός πίεσης
Η βάση Diego Garcia αποτελεί κομβικό σημείο προβολής ισχύος των δυτικών συμμάχων στον Ινδικό Ωκεανό.
Από εκεί μπορούν να εξαπολυθούν επιχειρήσεις μεγάλης ακτίνας δράσης, καθιστώντας τη βάση κρίσιμη για οποιαδήποτε εκστρατεία κατά του Ιράν.
Ο Trump υποστήριξε επίσης ότι το Ιράν θα μπορούσε να απαντήσει με πλήγματα εναντίον του Ηνωμένου Βασιλείου και «φιλικών χωρών», ενισχύοντας τη στρατηγική σημασία της διατήρησης του πλήρους ελέγχου της βάσης.
Ποια είναι η νομική κατάσταση της Diego Garcia σήμερα
Το 2025 υπογράφηκε διμερής συμφωνία μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και Μαυρίκιου με σκοπό την μεταφορά κυριαρχίας ολόκληρου του αρχιπελάγους των Chagos (συμπεριλαμβανομένου του Diego Garcia) στο Μαυρίκιο, σύμφωνα με διεθνή νομική διαδικασία και προσπάθειες αποαποικιοποίησης.
- Η κυριαρχία επί του Diego Garcia ανήκει τυπικά πλέον στο Μαυρίκιο, αλλά το Ηνωμένο Βασίλειο έχει εγγυημένα δικαιώματα διοίκησης και χρήσης του νησιού για τουλάχιστον 99 χρόνια (με δυνατότητα επεκτάσεων).
- Το Ηνωμένο Βασίλειο στη συνέχεια ενοικιάζει και παραχωρεί μέρος εγκαταστάσεων και αρμοδιοτήτων στις ΗΠΑ για στρατιωτική χρήση.
Οι ΗΠΑ δεν «κατέχουν» απόλυτα τη βάση
Υπάρχει μια μακροχρόνια συμφωνία χρήσης εγκαταστάσεων που επιτρέπει στις ΗΠΑ να χρησιμοποιούν τη βάση, με την άδεια και υπό τον έλεγχο του Ηνωμένου Βασιλείου, το οποίο έχει την τελική ευθύνη διοίκησης.
Παρά, λοιπόν, το γεγονός ότι μεγάλο μέρος της λειτουργίας της βάσης χρηματοδοτείται και χρησιμοποιείται από τις ΗΠΑ:
- Η πραγματική κυριαρχία επί της Diego Garcia δεν είναι αμερικανική – αυτό ανήκει στο Μαυρίκιο (με 99ετή ουσιαστική έλεγχο από το Ηνωμένο Βασίλειο).
- Η χρήση της για στρατιωτικές επιχειρήσεις γίνεται με την άδεια και έλεγχο του Ηνωμένου Βασιλείου.
Το Ηνωμένο Βασίλειο πρέπει να δώσει την τελική έγκριση
Συνεπώς, επειδή το Ηνωμένο Βασίλειο κατέχει τα τελικά δικαιώματα διοίκησης και ασφάλειας, κάθε στρατιωτική χρήση που περιλαμβάνει επιθετικές ενέργειες (π.χ. επίθεση σε τρίτη χώρα) πρέπει να εγκριθεί από τη βρετανική κυβέρνηση.
Και, πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι οι ΗΠΑ δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν απλώς τη βάση για επίθεση χωρίς την έγκριση του Ηνωμένου Βασιλείου.
ΠΗΓΗ Bankingnews