Τελευταία ευκαιρία της Ευρωπαϊκής Αριστεράς των εθνών κρατών.
Ειδάλλως το φίδι που λέγεται Φασισμός – Ναζισμός θα πολλαπλασιαστεί από την ανικανότητα και την ψευδαίσθηση της.
Η μοναδική της ευκαιρία είναι : Είτε θα συντρίψουμε τη δύναμη του χρηματιστικού κεφαλαίου, είτε θα μας συντρίψει αυτό.
Το χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο δεν είναι πλέον οικονομικός παράγοντας, αλλά ένας υπέρτατος πολιτικός κυρίαρχος που υπαγορεύει σε κράτη, κοινωνίες και ανθρώπινα πεπρωμένα. Αυτή η ανάλυση θέτει το ερώτημα ευθέως: είτε η Αριστερά θα τολμήσει να χτυπήσει το διοικητικό μέγαρο της εξουσίας – πίστη, τράπεζες, κερδοσκοπία και χρέος – είτε θα γίνει το ιστορικό σκηνικό για τη δική της ήττα.
Δεν υπάρχει συμβιβασμός.
Δεν υπάρχει αναβολή.
Η ώρα για δράση είναι τώρα.
Αν δεχτούμε τον τύπο ως ιστορικό κριτήριο είτε η κοινωνία θα υποτάξει το χρηματιστικό κεφάλαιο, είτε το χρηματιστικό κεφάλαιο θα αποτελειώσει την κοινωνία – τότε το ερώτημα του «πώς» δεν είναι τεχνικό. Είναι ζήτημα εξουσίας,μηχανισμού, μορφής οργάνωσης, ηθικής εξουσίας, ενός νέου τύπου κρατικής υπόστασης που θα αφαιρέσει τον μοχλό από τα χέρια εκείνων που δεν παράγουν αλλά διοικούν την παραγωγή.
Και εδώ ο Μαρξ και ο Λένιν δεν μας δίνουν μια «συνταγή», αλλά μια πυξίδα.
Η πηγή του κύριου νήματος είναι σαφής και βαριά: ο Μαρξ δείχνει πώς η πίστωση και το χρηματοπιστωτικό σύστημα συγκεντρώνουν την εξουσία, επιταχύνουν τον συγκεντρωτισμό και μετατρέπουν το κεφάλαιο σε κοινωνική δύναμη που αποξενώνεται από την κοινωνία. Ο Λένιν αναπτύσσει περαιτέρω αυτό το θέμα ως χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο – τη συγχώνευση τραπεζικού και βιομηχανικού κεφαλαίου – και το περιγράφει ως την απόλυτη μορφή κυριαρχίας που υποτάσσει κράτη και λαούς. (Μαρξ – «Κεφάλαιο», τόμος III · Λένιν – «Ο Ιμπεριαλισμός ως η Ανώτατη Φάση του Καπιταλισμού» ).
Αλλά ο Λένιν είχε έναν «πλανήτη» όπου ο εχθρός ήταν ορατός ως πύλη εργοστασίου και αστυνομικό γκλομπ. Σήμερα ο εχθρός είναι αόρατος,κατανεμημένος, νόμιμα ξεπλυμένος, προστατευμένος από τα μέσα ενημέρωσης, μετατρεπόμενος σε «κανονικότητα»: επιτόκια, αξιολογήσεις, παράγωγα, ρυθμιστικές αρχές, «ανεξάρτητες» κεντρικές τράπεζες, «προσδοκίες της αγοράς», «δημοσιονομική πειθαρχία». Σήμερα η κυριαρχία δεν έρχεται με μπότα – έρχεται με ένα τραπέζι , με ένα spread,με μια ρήτρα, με ένα συμβόλαιο, με φόβο.
Και το πιο επικίνδυνο: έρχεται ως «λογική».
Επομένως, τα σημερινά «μέσα» δεν μπορούν να είναι αντίγραφο των χθεσινών. Αλλά μπορούν να είναι εξίσου αποφασιστικά , αν είναι πιστά σε αυτά του Λένιν: ένα χτύπημα στο διοικητήριο.
Αλλά το διοικητήριο δεν είναι πλέον το Χειμερινό Παλάτι. Το διοικητήριο είναι η οικονομική κυριαρχία .
Ποιο είναι το «επαναστατικό εργαλείο» σήμερα ;;;
Ας το θέσουμε ευθέως: αν η Αριστερά μιλάει για δικαιοσύνη αλλά αφήνει ανέπαφους τους οικονομικούς μοχλούς, δεν είναι Αριστερά, αλλά κοινωνικό στολίδι μιας ξένης δύναμης.
Σήμερα, το «επαναστατικό εργαλείο» είναι ένα πακέτο δράσεων που κάνουν ένα πράγμα: διακόπτουν τον αυτοματισμό με τον οποίο το χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο εκβιάζει την κοινωνία.
Ο αυτοματισμός λειτουργεί ως εξής:
Στο κράτος λένε: «δεν υπάρχουν λεφτά»·
Λένε στους ανθρώπους: «Πρέπει να αυστηροποιήσουμε τα μέτρα μας».
Λένε στην εργασία: «ανταγωνιστικότητα»·
Λένε στο μέλλον: «οι επενδυτές ανησυχούν».
Λένε για την κυριαρχία: «οι αγορές τιμωρούν».
Και η κοινωνία γίνεται όμηρος εκείνων που κρατούν τον μηχανισμό της πίστωσης και του χρέους.
Η λύση είναι να μετατραπεί η πίστωση από όργανο υποδούλωσης σε όργανο ανάπτυξης. Αυτός είναι ο πυρήνας .
Όλα τα άλλα είναι μορφή.
Δηλαδή: όχι «περισσότεροι φόροι» εδώ και «υψηλότερος κατώτατος μισθός» εκεί ως ελεημοσύνη, αλλά κατάληψη του μηχανοστασίου : του τραπεζικού συστήματος, της δημόσιας πίστης, της νομισματικής αρχιτεκτονικής, των κεφαλαιακών ροών, των στρατηγικών επενδύσεων.
Και εδώ έρχεται η πρώτη μεγάλη αλήθεια που πολλοί αριστεροί φοβούνται να εκστομίσουν:
Χωρίς ένα κράτος που τολμά να είναι υπήκοος, δεν υπάρχει Αριστερά.
Όχι ως γραφειοκρατικό κράτος, αλλά ως κυρίαρχο λαϊκό κράτος που έχει το θάρρος να πει: «ο χρηματοπιστωτικός τομέας είναι υποδομή, όχι αφέντης».
Το πρώτο χτύπημα: οι τράπεζες από τους φεουδάρχες έως τις επιχειρήσεις κοινής ωφέλειας.
Κάθε σοβαρός αριστερός πρέπει να θέσει ένα απλό ερώτημα:
Γιατί οι ιδιωτικές δομές που δημιουργούν πίστωση, δηλαδή επηρεάζουν τις ζωές όλων, λειτουργούν σαν ιδιωτική εξουσία χωρίς δημόσια εντολή ;;;
Και αν κάποιος σας πει «επειδή είναι πιο αποτελεσματικό», πείτε του: αποτελεσματικό για ποιον ; Για την κοινωνία, η οποία πληρώνει για τις κρίσεις, ή για το χρηματοπιστωτικό στρώμα, το οποίο ιδιωτικοποιεί τα κέρδη και κοινωνικοποιεί τις ζημίες ;;;
Ο μηχανισμός εδώ δεν είναι το σύνθημα «εθνικοποίηση» ως φετίχ.
Ο μηχανισμός έχει διπλή δομή :
έναν ισχυρό πυλώνα δημόσιας τραπεζικής (κρατική/δημοτική τράπεζα ανάπτυξης, δανειοδοτικός κλάδος, στέγαση, υποδομές, καινοτομία, γεωργία) – με διαφανή κριτήρια και δημόσια εποπτεία.
διαχωρισμός των κερδοσκοπικών από τις καταθετικές τραπεζικές συναλλαγές (οι καταθέσεις των ανθρώπων δεν είναι μάρκες καζίνο).
Κοινωνικό κόστος της πίστωσης : το επιτόκιο ως συνάρτηση του κοινωνικού σκοπού, όχι η απληστία.
Αυτή είναι η σύγχρονη εκδοχή ενός «επιτεύγματος στο διοικητήριο».
Επειδή αφαιρείτε το όπλο του χρηματοπιστωτικού κεφαλαίου: το μονοπώλιο στο μέλλον.
Όταν οι τράπεζες σου λένε «καμία πίστωση», δεν σου λένε ένα οικονομικό γεγονός.
Σου λένε μια πολιτική ετυμηγορία.
Η αριστερά πρέπει να σταματήσει αυτό.
Το δεύτερο πλήγμα: η φορολογία δεν επαρκεί χρειάζεται έλεγχος στις κινήσεις κεφαλαίων.
Σήμερα, το κεφάλαιο έχει γίνει σαν καπνός: μεταφέρεται σε δευτερόλεπτα, αποφεύγει τους φόρους, αγοράζει μέσα ενημέρωσης, γράφει νόμους, μετατρέπει τη ρυθμιστική αρχή σε γραμματέα.
Και εδώ έρχεται η πιο αντιδημοφιλής, αλλά και πιο απαραίτητη λέξη: έλεγχος.
Όχι αστυνομικός έλεγχος επί των ανθρώπων – αυτό κάνει η φιλελεύθερη τάξη.
Αλλά δημοκρατικός έλεγχος επί του κεφαλαίου.
Πώς φαίνεται αυτό σε συγκεκριμένους
όρους ;;;
Ένας φόρος στις κερδοσκοπικές συναλλαγές και τους βραχείς κύκλους (που θα πληρώνεται από εκείνους που μετατρέπουν την οικονομία σε ρουλέτα).
Διαφάνεια της ιδιοκτησίας : ποιος βρίσκεται πίσω από το ταμείο, πίσω από τα μέσα ενημέρωσης, πίσω από τον «ειδικό», πίσω από τη ΜΚΟ, πίσω από την «ανάλυση».
Περιορισμοί στις εκροές κεφαλαίων σε περιόδους κρίσης, επειδή η κοινωνία δεν είναι υποχρεωμένη να πεθάνει για να «ηρεμήσει τις αγορές».
Αυτή είναι η στιγμή που το φιλελεύθερο δόγμα αρχίζει να φωνάζει «αυταρχισμός».
Αλλά η αλήθεια είναι διαφορετική:
Ο αυταρχισμός σήμερα είναι η εξουσία του χρηματιστικού κεφαλαίου επί της δημοκρατίας.
Και ο έλεγχος επί του κεφαλαίου είναι η απελευθέρωση της δημοκρατίας.
Το τρίτο πλήγμα: ο κρατικός προϋπολογισμός – από τη λογιστική στη στρατηγική.
Το χρηματιστικό κεφάλαιο μετατρέπει το κράτος σε λογιστή της φτώχειας. Η «δημοσιονομική πειθαρχία» γίνεται θρησκεία και οι «επενδύσεις» αμαρτία.
Η αριστερά πρέπει να επαναφέρει τη λέξη σχέδιο στην πολιτική . Όχι ως εφιάλτη διοίκησης και διοίκησης, αλλά ως εθνικό επενδυτικό συμβόλαιο :
Βιομηχανία και ενέργεια με μακροπρόθεσμο ορίζοντα.
Τεχνολογική αυτονομία όπου η εξάρτηση σκοτώνει.
Επισιτιστική ασφάλεια.
Στεγαστική πολιτική (η στέγαση δεν αποτελεί περιουσιακό στοιχείο για κερδοσκοπία, αλλά προϋπόθεση για τη ζωή).
Η υγεία και η εκπαίδευση θεωρούνται εθνική ασφάλεια και όχι δαπάνη.
Και το κλειδί εδώ είναι: δημόσια απόδοση, όχι ιδιωτική.
Το πιο κυνικό κόλπο του χρηματιστικού κεφαλαίου είναι να αποκαλεί τα πάντα ανθρώπινα «έξοδα» και όλα όσα αποφέρουν μερίσματα σε λίγους «επένδυση».
Η αριστερά πρέπει να αλλάξει το λεξικό.
Γιατί το λεξικό είναι δύναμη.
Το τέταρτο χτύπημα: η συμμαχία – ποιος είναι ο φυσικός σύμμαχος της Αριστεράς ;;;
Εδώ είναι που γίνεται επικίνδυνο, επειδή πολλοί «αριστεροί» προτιμούν την άνετη πόζα της ηθικής αγανάκτησης. Αλλά εμείς θέλουμε έναν μηχανισμό, οπότε πρέπει να κατονομάσουμε τον σύμμαχο χωρίς συναίσθημα.
Ο φυσικός σύμμαχος ενάντια στο χρηματιστικό κεφάλαιο είναι η πραγματική οικονομία και η πραγματική εργασία – όλοι όσοι παράγουν αξία, όχι τίτλους.
Αυτό σημαίνει:
Εργαζόμενοι και υπάλληλοι.
Μικρομεσαίοι παραγωγοί.
Μηχανικοί, τεχνικοί, γιατροί, δάσκαλοι.
Αγρότες και συνεταιρισμοί.
Τοπικές κοινότητες που υποφέρουν από αποστράγγιση.
Ακόμη και μέρος του εθνικού παραγωγικού κεφαλαίου, το οποίο το ίδιο υποτάσσεται στο χρηματιστικό κεφάλαιο.
Αυτό δεν είναι ένα ειδύλλιο.
Αυτό είναι ένα μέτωπο.
Ένα λαϊκό μέτωπο ενάντια στην οικονομική κυριαρχία – αλλά ένα ανανεωμένο: όχι ενάντια στην «αστική τάξη» ως καρικατούρα, αλλά ενάντια στον οικονομικό παρασιτισμό που συνθλίβει όλους όσους την αποτελούν.
Και εδώ γεννιέται το πολιτικό κλειδί:
Η Αριστερά πρέπει να γίνει το κόμμα της αποκατάστασης της κυριαρχίας: κοινωνικής, οικονομικής, θεσμικής.
Και να πει: «Δεν είμαστε ένας τομέας.
Είμαστε ένα κράτος.
Είμαστε μια κοινωνία».
Η Πέμπτη Απεργία: Οργάνωση – Η Επανάσταση Χωρίς Οργάνωση είναι ένα Λογοτεχνικό Είδος.
Εδώ ο Λένιν παραμένει επίκαιρος, χωρίς καμία νοσταλγία: η πολιτική είναι η οργάνωση της εξουσίας .
Το χρηματοοικονομικό κεφάλαιο είναι οργανωμένο. Υπάρχουν τράπεζες, funds, ρυθμιστικές αρχές, μέσα ενημέρωσης, «ειδικοί», πανεπιστημιακά δίκτυα, διεθνή ιδρύματα, οίκοι αξιολόγησης, στρατοί δικηγόρων.
Και τι έχει η Αριστερά ;;;
Συχνά: σκορπισμένους ανθρώπους, ηθική, συνθήματα, νοσταλγία, εσωτερικές διαμάχες.
Επομένως, μηχανισμός σημαίνει:
Μόνιμες τοπικές δομές,όχι εκλογικά γραφεία.
Οικονομικές ομάδες που μπορούν να γράψουν πραγματικές πολιτικές, όχι ευχές.
Χωρητικότητα μέσων διαφορετικά θα σε σκοτώσουν με ένα καρτούν.
Συνδικαλιστική ραχοκοκαλιά και δίκτυα πολιτών.
Σχολή προσωπικού (διαφορετικά θα σας εξαγοράσουν ή θα σας αντικαταστήσουν).
Η δύναμη δεν ζητιέται με προσευχές.
Η δύναμη χτίζεται.
Πώς μοιάζει η φράση «σωστή απόφαση» ;;;
Αν έπρεπε να τα βάλουμε όλα μαζί σε μία πρόταση – τη μία πρόταση που θα μπορούσε να γίνει διάνυσμα :
Ας μετατρέψουμε το χρηματοπιστωτικό σύστημα από ιδιωτικό αφεντικό σε δημόσιο όργανο, οικοδομώντας δημόσια πίστη, περιορίζοντας την κερδοσκοπία, υποτάσσοντας το κεφάλαιο στην εργασία και μετατρέποντας το κράτος από λογιστή της φτώχειας σε στρατηγό ανάπτυξης.
Αυτό είναι το «μέσο» σήμερα.
Αυτός είναι ο σύγχρονος λενινισμός χωρίς μουσείο: ένα πλήγμα στο διοικητήριο,αλλά το διοικητήριο είναι οικονομικό.
Και τώρα έρχεται το τελευταίο, πιο σημαντικό πράγμα: το πώς η Αριστερά ηγείται της διαδικασίας.
Τον οδηγεί όταν σταματά να μιλάει ως ικέτιδα και αρχίζει να μιλάει ως φορέας της ιστορικής αναγκαιότητας.
Όταν δεν υπόσχεται «κοινωνικά μέτρα», αλλά προτείνει μια νέα αρχιτεκτονική εξουσίας.
Όταν δεν φοβάται να πει στο κοινό την αλήθεια: Δεν θα συμβεί χωρίς σύγκρουση.
Όχι απαραίτητα με οδοφράγματα. Αλλά με σύγκρουση συμφερόντων, σύγκρουση προτύπων, σύγκρουση τάξεων, ακόμα και όταν η λέξη «τάξη» απαγορεύεται από τα τηλεοπτικά πλατό.
Επειδή το χρηματιστικό κεφάλαιο δεν θα «πειστεί». Θα αντισταθεί. Με πανικό. Με προπαγάνδα. Με εκβιασμούς. Με «κρίση». Με «φυγή επενδυτών». Με «χωρίς χρήματα». Με «τη διεθνή κοινότητα».
Και εδώ η Αριστερά πρέπει να είναι αυτό που ήδη απαιτεί η φράση που έγραψα πριν:
Είτε η κοινωνία θα υποτάξει το χρηματιστικό κεφάλαιο,είτε το χρηματιστικό κεφάλαιο θα αποτελειώσει την κοινωνία.
Αυτό δεν είναι ρητορική.
Αυτή είναι μια διάγνωση.
Και η διάγνωση έχει ένα σκληρό χαρακτηριστικό: αν δεν ακολουθηθεί από θεραπεία, γίνεται ποινή.
Και γι’ αυτό το τέλος δεν μπορεί να είναι απαλό.
Σήμερα, η Αριστερά δεν έχει δικαίωμα σε βολικές λέξεις. Δεν έχει δικαίωμα να είναι «λογική» όταν η λογική είναι μια μάσκα συνθηκολόγησης. Δεν έχει δικαίωμα να είναι «μετριοπαθής» όταν η μετριοπάθεια είναι μια μορφή αυτοκτονίας.
Το να υποτάξεις το χρηματιστικό κεφάλαιο σημαίνει να δώσεις πίσω στην κοινωνία το δικαίωμα να σχεδιάζει το μέλλον της.
Να δώσεις πίσω στην εργασία την αξιοπρέπειά της.
Να δώσεις πίσω στο κράτος το νόημά του.
Να δώσεις πίσω στην πολιτική το πραγματικό της όνομα: εξουσία στο όνομα της πλειοψηφίας .
Και αν κάποιος σας ρωτήσει «μα είναι δυνατόν;» η απάντηση είναι απλή:
Είναι δυνατό μόνο αν δοκιμαστεί.
Είναι αδύνατο αν αναβληθεί.
Είναι αδύνατο αν «διαπραγματευτεί» με το παράσιτο.
Είναι αδύνατο αν η Αριστερά φοβάται να είναι Αριστερά.
Επειδή το χρηματιστικό κεφάλαιο δεν ρωτάει αν μπορεί. Απλώς παίρνει.
Ήρθε η ώρα η κοινωνία να θυμηθεί ότι μπορεί κι αυτή.
